Mag ik meedoen?

Als kind woonden we in een portiekwoning op de bovenste verdieping aan de rand van een krachtwijk, ook wel achterstandswijk genoemd. Ik was vijf of zes jaar. Het was kerstvakantie en de tijd ging in die tijd een stuk langzamer. Misschien ook wel omdat er veel minder afleiding was. Tv keken we een beetje, er waren hooguit drie Nederlandse zenders en Duitsland 1 en 2. Er waren nog geen pc’s, mobiele telefoons en andere digitale leukigheden.

Alleen

Het was winter en ik moest van mijn moeder verplicht een tijdje buiten spelen. En dan bedoel ik een echte winter, met vorst en sneeuw. Zo’n uitdagingen Elfstedentocht vrieskou winter, waarbij je zelfs nog met handschoenen aan halfbevroren vingers kreeg en je je tenen veel moest bewegen om bevriezing tegen te gaan. Er waren in onze buurt bijna geen kinderen van mijn leeftijd. Iedereen was minstens drie jaar en meer ouder, dus ik mocht niet meedoen. Ik was alleen. Er woonde wel een meisje bij ons in de straat. Jacqueline was van mijn leeftijd en we werden dikke vrienden. Waarschijnlijk werd hier voor mij de basis gelegd om juist makkelijker vrienden met vrouwen te worden. Die dag was ze er waarschijnlijk niet en ik voelde de eenzaamheid zwaar drukken. Ik had het ook ijskoud en wachtte gelaten tot ik weer naar binnen mocht.

Cultuur

We zijn sociale wezens. We willen uniek zijn, onze eigen gang gaan en tegelijkertijd ook erbij horen. Dit klinkt als een paradox. We willen kunnen zeggen wat we willen en we passen ons in het contact ook enigszins aan. Want, wat is normaal? Wat kun je wel en niet zeggen? Uniek zijn in iets wat de meerderheid uniek vind oogst bewondering en uniek zijn in iets wat een klein percentage tof vind krijgt dan weer minder applaus, roept vragen op, of wordt afgekeurd. Het heeft allemaal met cultuur te maken. De normen meegekregen in je gezin, door je vriendengroep, familie, teams en woonomgeving bepalen dagelijks je houding en gedrag. Ik werd mij onlangs weer superbewust van mijn eigen bijdrage aan de cultuur van de groep. Elke beslissing die je maakt, hoe mini klein ook draagt bij aan de normering van wat er kan en niet kan, wat normaal gevonden wordt en abnormaal.

Objectief

Opnieuw besefte ik dat het een wonder is dat we elkaar nog redelijk goed kunnen begrijpen en dus kunnen samenwerken. Hiervoor moet wel een bewuste inspanning geleverd worden. Wat je ziet wordt sowieso al gefilterd; gaat langs je normen en waarden, gedachten en opkomende gevoelens en vervolgens denk je een objectieve reactie te kunnen geven op de gebeurtenis? Je kunt de ander in mijn optiek nooit objectief zien, je ziet alleen het verhaal wat je van de ander hebt gecreëerd. Alleen hopelijk een beetje bij te stellen als je echt in contact gaat met de ander en een open onbevooroordeelde houding aanneemt. Ooit hebben we gedragsregels van thuis meegekregen. Als je later gaat samenwonen wordt je geacht elkaar wat tegemoet te komen in wat hoort en niet hoort. In het gunstigste geval ontstaat er een mix van gezamenlijke waarden en normen. Je gaat naar school en later werk en je wordt geacht om samen te werken met anderen. Je maakt onderdeel uit van een groep mensen die allemaal hun eigen achtergrond hebben met hun eigen gedachten over van alles, eigen overtuigingen, een eigen levensvisie. We noemen het binnen de context van werk, taakgerichte groepen en daarbij hoort een gezamenlijke visie. Niet alleen maar een mooie hoog-over visie met prachtige kernwaarden. Dit is alleen een vertrekpunt. Het echte werk gebeurd in de dagelijkse praktijk. In de dagelijkse omgang met elkaar.

Universeel

We verschillen dus nogal van elkaar. Al die verschillende culturen, religies, levensvisies, overtuigingen lijken saamhorigheid in de weg te staan. Het lijkt soms een utopisch doel, als zoiets om zonder zwaartekracht te willen leven. En toch lijken we ook weer veel op elkaar. Want we willen ons allemaal veilig voelen. Gezien en gehoord worden. Erbij horen. Wel graag met respect voor elkaars eigen unieke eigenschappen. dat zou fantastisch zijn.

‘ Kwetsbaarheid is het nieuwe stoer zijn’, dacht ik en vroeg of ik mee mocht doen.

Overdenking tip:

Ik stel mijn oordeel nog even uit. Want, des te minder ik vind, des temeer ik ontdek ( Adriaan van Dis)

Luistertip:Come together, Beatles

Geld

Vaak zijn spreuken, uitdrukkingen en gezegden wel leuk, bemoedigend, wijs of behulpzaam. Moderne varianten zijn onder andere Loesje, Omdenken en Stay positive in life.

Op instagram heb ik onlangs ‘de power of positivity’ toegevoegd en nu krijg ik elke dag een boost aan bemoedigende en positieve quotes binnen. Het kan geen kwaad en positief geformuleerd; het heeft een positieve uitwerking. De laatste die ik las was ‘rewire your brains in three weeks’ door elke dag drie dingen te noemen waar je dankbaar voor bent. Je mindset verschuift hiermee in positieve zin.

Helaas zijn er ook minder positieve uitdrukkingen. De zegswijze ‘wie voor een dubbeltje geboren wordt, wordt nooit een kwartje’, zit diep in het (on) bewustzijn van velen. Er is gelukkig uitgebreid onderzoek naar gedaan en dit ‘armoede denken’ blijkt niet te kloppen. ‘Er is geen massale armoedecultuur, waaraan kinderen nooit meer kunnen ontsnappen’, schrijven de onderzoekers.

Tegeltjes

Bij mijn opa en oma hing vroeger een bordje in de huiskamer met de tekst ‘van het concert des levens, krijgt niemand een program’. Op zich ten dele waar, alleen voelde ik hierbij een lichte opstandigheid opkomen. ‘Heb ik zelf hier nog iets over te zeggen’, dacht ik als puber. Ook kwam ik in mijn jeugd vaak het gezegde ‘Oost West Thuis best’ in verschillende huiskamers tegen. Op zich waar, tenminste als je openstaat voor de metafoor dat je het geluk overal in de wereld kunt gaan zoeken, alleen dat je jezelf toch overal weer tegenkomt.

Onderzoek

Ondanks dat het ‘dubbeltje – kwartje’ verhaal niet klopt en 93 procent van kinderen die in armoede opgroeien eraan ontsnappen, heeft zo’n instelling grote gevolgen. Vooral hebben deze beperkende overtuigingen invloed op je denken en gevoel. We kennen de kracht en impact van herhaling. Als je maar vaak genoeg een boodschap herhaald, ga je erin geloven en naar handelen. Dit geldt zowel voor positieve, alsook negatieve boodschappen. Dit is ook door talloze onderzoeken bevestigd.

Een indrukwekkend voorbeeld hiervan vond ik het onderzoek met een schoolklas; de ene helft kreeg vanaf het begin alleen positieve boodschappen dat ze het konden, goed bezig waren etc en de andere groep kreeg de standaard (normerende) benadering. De positieve benadering groep scoorde vele malen beter. En dat betrof alle kinderen van deze groep! Een mooi voorbeeld van de kracht van denken in mogelijkheden en positieve aandacht, waardoor deze kinderen zich gehoord en gezien voelden en zelfvertrouwen kregen.

Geld

Mijn vader moest ‘sappelen voor zijn dagelijks brood’ en geld maakte niet gelukkig, zo zei hij. Ik wou dat ik er nog met hem over kon spreken dat het makkelijker, vriendelijker en beter voor hem had gekund. Helaas is hij allang geleden op jonge leeftijd overleden. Er is niets mis met geld, het is een middel. Wij maken het beladen. Oneerlijke verdeling qua beloning, machtsmisbruik en status zijn voorbeelden van een vaak negatieve connotatie met betrekking tot geld. Allemaal gevolgen van een neoliberale prestatiemaatschappij.

‘Geld; niet alleen het beste voor mijzelf, wel het beste voor mijzelf en de ander’ dacht ik en daarmee had ik een nieuw tegeltje.

Luistertip:Money, Pink Floyd

Mijn (meest ideale) leven

In dezelfde podcast waar ik vorige week naar geluisterd had, vroeg Michael om je meest ideale leven te beschrijven. Nu ben ik zelf een groot voorstander van het helder beschrijven van doelen in je leven. Deze geven een richting en een focus. Ondertussen heb ik mijn top drie voor komend jaar ook al klaarliggen. Minder werken, dus meer vrije tijd organiseren, weer een halve marathon gaan lopen en mijn grootste en leukste uitdaging is om een boek te schrijven. Dit alles niet te verwarren met voornemens, want vaak zit hierin al een weerstand in die overwonnen dient te worden.

Wat deze week bij mij bleef ‘hangen’ was de impliciete boodschap dat alles mogelijk en maakbaar is en als je dat niet redt, je dan zou falen. Tenminste zo zou het kunnen overkomen. Mijn vriendin zette mij ook weer op scherp met haar reactie dat de quote ‘leef je dromen’ nogal dwingend klinkt.

Geef betekenis

De koning noemde in zijn kerstboodschap dat geluk geen obsessie mag worden. Verstandige woorden, want volop leven betekent vooral dat je alle emoties en omstandigheden als vertrekpunt accepteert. Van daaruit is het belangrijk om heel eerlijk naar jezelf te zijn. Doe ik de dingen in mijn leven waar ik blij van wordt, die mij betekenis geven, die bij mij passen. Of spelen andere zaken een rol, zoals gemakzucht, zelfsabotage, de eerder genoemde ego strijd, of het wegzakken in drama/ ziektewinst. Oftewel, levert het ‘probleem’ nog teveel op om stappen te zetten?

Van Ik-, naar een Wij maatschappij

Hoever gaat eigenlijk je invloed? In onze huidige maatschappij met alle kansen is er ook een schaduwzijde. We leven in een maatschappij die zelfredzaamheid en autonomie hoog in het vaandel heeft. Er is een moordende concurrentie en hoge prestatiedruk. Jongeren zijn vooral aangewezen op flexbanen, hebben weinig mogelijkheden tot betaalbare woningen. Er zijn vaak grote studieschulden en er wordt veel onzekerheid over de toekomst ervaren. Het is aan de politiek en dus aan ons allen om onze visie op succes te veranderen en een goed en eerlijk ‘vangnet’ te regelen. Dit zou kunnen helpen bij het verlagen van stress en geeft een duidelijke boodschap aan elkaar dat we niet aldoor hoeven te voldoen aan het ‘perfecte’ plaatje zoals we met z’n allen hebben gecreëerd. Ik pleit er sterk voor om deze negatieve collectieve patronen te veranderen, van een ‘Ik’ naar een ‘wij’ gerichte maatschappij, waar we elkaar helpen. Van respect voor de functie en of bezit naar respect voor de persoon.

Wat kan ik doen?

Wees bewust van wat je werkelijk wil en vooral wat goed voor je is. Laat je niet beperken of tegenhouden door mitsen en maren en andere angsten. Het kunnen ook kleine veranderingen/ aanpassingen zijn. Wat is het ergste wat er kan gebeuren? Als ik struikel, kan ik nl weer opstaan. Als iets mislukt, kan ik het misschien de volgende keer opnieuw doen, of iets anders proberen en heb ik er vooral van geleerd. Nu ik mij dit weer goed realiseer, besef ik ook dat ik mijn ideale leven al heb. ‘leef je dromen’, dacht ik en dan wel met een bescheidenheid en respect voor de mysteries van het leven en onze aarde.

Luistertip: Everyday life, Coldplay

Je bent het gewoon waard

Ik deed de headset van mijn iPhone uit en keek naar het oplaaiende haardvuur. De podcast  ging over intenties, verlangens en doelen stellen en waarom we onszelf daarin zo vaak saboteren. Vaak zijn het de stemmetjes in ons hoofd die ons gedrag bepalen en afhouden van dat wat we (werkelijk) willen doen. We vertellen onszelf ‘verhaaltjes’ ( bv dat kan ik niet, ik ben te dom, ik heb geen tijd etc.) die niet op waarheid berusten. Dit is ‘de heer of mevrouw Ego’. Deze heeft in de loop van je leven heel ijverig een hele lijst met aantekeningen gemaakt over wat wel – en vooral niet kan. Deze (beperkende) overtuigingen zijn allemaal opgespaard uit onze eigen geschiedenis. Dit zijn diep ingesleten neurologische paden in onze hersenen. Het goede nieuws is dat deze paden verlegd kunnen worden, als je dat wil. Dit vraagt wel moed, zelfacceptatie, focus en actie.

Je ego neemt het ondertussen over en houd je daarmee af van wat je diep van binnen voelt. Ja, soms ook om ons ogenschijnlijk te helpen. Vaak weten we hiermee helaas onze diepste verlangens niet eens meer. Het ergste is ook nog eens dat het ego dit vanuit de beste bedoelingen doet. Paradoxaal genoeg is het steeds op zoek naar geruststelling.

Op een dag werd Angelique weer met een paniekaanval wakker. Tot nu toe was zij haar leven lang gewend geweest om constant spanningen in haar lichaam te voelen. Haar moeder had haar ooit uitgelegd dat de familie nu eenmaal ‘een zwak gestel’ had. Ze had deze uitspraak van haar nooit in twijfel getrokken. Ze was zeven toen ze voor het eerst klachten kreeg. Zelfs toen ze als jongvolwassene met haar pijnklachten bij de dorpsdokter kwam en deze haar verzekerde dat ze kerngezond was, bleef ze de uitspraak van haar moeder als de ultieme waarheid meedragen. Het waren ladingen stress, opgebouwd door de jaren heen en nooit afgevoerd.

Tot vandaag. Ze was het zat. Ze voelde de noodzaak en het verlangen om meer te doen dan de vertrouwelijke en gemoedelijke gesprekken met de pastoor. Deze adviezen werkten als een kleurrijke zeepbel zonder houdbaarheidsdatum, die helaas binnen notime uiteenspatte. Ze begreep opeens dat ze zelf keuzes moest maken. De avond ervoor had ze een afspraakje in het wijnlokaal de Barrel gehad. Ze had een uur tevergeefs op haar date gewacht. Net toen ze boos en gefrustreerd weg wilde gaan, kwamen er een paar jonge vrouwen binnen. ‘Mogen we aanschuiven’, vroeg de blonde vrouw opgewekt. Er volgde een geanimeerd gesprek over het aangaan van uitdagingen. De zin ‘je bent het gewoon waard’, had haar diep geraakt.

Vanochtend dacht ze er weer aan terug. Ze zag opeens een manier die bij haar paste om te werken aan haar gezondheid, weerstand en trainen van haar ademhaling. Ook had de vrouw uitgelegd dat koudetherapie (het nemen van een ijsbad met ademhalingsoefeningen) helpt bij het beter kunnen omgaan met stressvolle situaties, omdat je leert om tijdens stress heel bewust rustig te blijven ademhalen. â€˜Ik ga het gewoon doen’, besloot ze. ‘Gewoon omdat ik het waard ben’. Alleen al het uitspreken van deze twee energieke zinnen deden de hoofdpijn en buikpijn verminderen.

Ik gaf de laatste dakpannen aan. De timmervrouw vertelde hier hoog boven op het dak dat ze geen kou meer voelde en veel meer controle over haar leven ervaarde. â€˜Ik weet het, koudetherapie en daarna heb je wijn gedronken in de Barrel’, zei ik. ‘Ik ken het script, je hebt gisteren namelijk mijn roman personage ontmoet’, vervolgde ik en glimlachte. Ze keek mij even verbijsterd aan, bijna viel de laatste nokdakpan, die ik trefzeker met mijn rechterhand kon redden tegen een verpletterend einde door de zwaartekracht. De haan van de buren kraaide een aantal keren op dit ongebruikelijk tijdstip.

‘Vooral hiermee doorgaan’. Je bent het waard’, riep ik dwars door de opstekende harde wind en winterregen en daalde de ladder weer af richting tuin.

Luistertip:Weightless, Marconi union

Quote: als je altijd denkt wat je gedacht hebt, zal je altijd doen wat je altijd hebt gedaan en datgene krijgen wat je altijd gekregen hebt.

 

Verbouwing deel twee

‘Weg van liefde’, zei de timmervrouw. We namen tussen het dakpannen leggen ‘koffiepauze’ en bespraken enkele filosofische werken. ‘Je kunt deze zin uit dit werk op drie manieren interpreteren,’ benadrukte ze met een lichte triomfantelijke speelse blik vanuit de verwachting dat de timmerman en ik dit toch niet zouden weten. Ik stak mijn vinger op. ‘Zeg het maar’, zei ze spottend. Ik had erop vertrouwd dat ik het wist en kwam uiteindelijk helaas tot twee; ‘de weg van de liefde’ en ‘weggaan van de liefde’. Triomfantelijk deelde ze de derde interpretatie met ons…dat je ook helemaal weg kan zijn van de liefde. Ik raakte in de ban van woorden die meerdere betekenissen hebben.

De timmerman had mijn column over de verbouwing gelezen; ‘interessant, maar zo lang’, zei hij met een zucht. Ik vroeg een beetje flauw of hij wel boeken las, terwijl ik eigenlijk  wist dat ik de neiging heb om te lang van stof te zijn. ‘ Hier ga ik aan werken’, besloot ik en dacht ondertussen na over de multi interpretabele betekenis van het woord ‘werk’.

Onlangs waren wij bij het pianoconcert van Joep Beving in de Aa- kerk geweest. Hij speelt heel minimalistisch en raakte mijn ziel. De componist speelde alleen eigen ‘werk’, waar hij volgens mij vooral mee door moet gaan. Kun je essentie overbrengen zonder woorden, vroeg ik mijzelf retorisch. Joep deed dat fantastisch met zijn contemplatieve peaceful pianospel. Ik was die avond in een trance weggegleden, als ik mij niet bij tijden pijnlijk bewust werd van de calvinistisch kaarsrechte kerkbanken. Deze duwde mij steeds weer in een ongemakkelijke S bocht, wegglijdend op het bankkleedje, die ter compensatie was neergelegd om een ‘houten kont’ te voorkomen.

Joep ‘schildert’ met zijn muziek woordeloze hogere sferen die het gelijkgestemde ingetogen publiek terugwierp naar een individuele ontdekkingsreis diep naar binnen.

De uitleg van de componist waar het muziekstuk over zou gaan, was voor mij het enige overbodige. Zijn muziek geeft zoveel ruimte voor eigen overdenkingen. ‘Het heeft geen woorden nodig’, dacht ik en brandde in gedachten een kaars om het serene gevoel nog even vast te kunnen houden.

‘Pauze is voorbij’, zei de timmervrouw resoluut en dirigeerde ons weer met een dwingende blik richting pizzaoven bouwplaats. â€˜Nogal korte pauze’ mompelde ik recalcitrant en bewust onhoorbaar. Ik realiseerde mij dat ik ook in korte zinnen kon denken.

Luistertip: Into the dark blue, Joep Beving

Keer om, ga terug naar de route

Het moment kwam steeds dichterbij. Eerst was het niet nodig om er bewust bij stil te staan, het lag immers nog ver in de toekomst. Alleen had de tijd waarschijnlijk een trucje uitgehaald, want plotseling was het wel heel dichtbij gekomen. De normale alledaagse tredmolen was plotseling piepend en knarsend tot stilstand gekomen.

Ik reed behoedzaam en stapvoets door de dikke mist richting kruising. Het was onbekend wie aanwezig zou zijn en voorrang had. Wel besefte ik dat er een keuze gemaakt moest worden. Werd het toch weer rechtdoor? Dit was de bekende doorstart route, alleen deze weg werd al tijden niet meer onderhouden. Veel vergane glorie met gaten in de weg. Ik kende hier elke hobbel, scheur en andere obstakels. Ook lagen hier veel mooie herinneringen. ‘Deze voorbije gebeurtenissen leven voort in mijn herinneringen en ook in verlangen’, dacht ik en stapte uit de auto. De keuze was linksaf, of rechtsaf. Uiteraard kon ik ook omdraaien en teruggaan, alleen wist ik dat dit zinloos zou zijn. Ik kon de tijd niet meer terugdraaien. Ik had mijn besluit immers genomen.

Het was uiteindelijk een gevoelsbesluit geweest, zoals alle mega beslissingen dat zijn. Dagen en nachtenlang had ik gewikt en gewogen. Lijstjes gemaakt, met anderen gesproken, gevisualiseerd, er een nachtje over geslapen. Uiteindelijk besefte ik dat ik het eigenlijk allang wist. Het had vooral te maken met eerlijkheid naar mijzelf en overgave aan de worsteling. â€˜Dat ik er zo lang over had moeten doen om te ontdekken dat juist het toelaten van deze worsteling met weggeduwde gevoelens de enige weg was om vooruit te komen’, dacht ik terwijl ik een stip met witte verf op de kruising aanbracht en het daarmee tot middenstip markeerde. Een symbool voor een nieuwe start, binnen onzekerheden van nieuwe perspectieven.

Langzaamaan begint het besef in onze maatschappij door te dringen dat het omarmen van je demonen, zoals angst, depressie, woede, eenzaamheid etc juist leidt tot verlichting van pijn. Hiervoor is moed nodig. Niet het jezelf omwentelen in deze emoties, want dat leidt tot het verzinken in blabla verhalen en afdwalen van de route. Tot ziektewinst, welke vaak onbewust je jarenlang in de greep houdt. ‘

Y a rien à faire, à part être présent  ( Er is niets anders te doen dan aanwezig te zijn )

Keer om, ga terug naar de route’ ik moest met een glimlach denken aan de vrouwenstem van mijn Gps gids op mijn IPhone. ‘Deze gids hebben wij ook’, als we er open voor staan. â€˜Het roer om’, zong ik en stapte weer in de auto. Dit keer sloeg ik linksaf een nieuw decennium in.

‘Ohja, waarheden zijn illusies, alleen zijn we vergeten dat het illusies zijn’. Deze uitspraak van Nietzsche zou ik ook wel willen inlijsten. Het kan het leven licht (er) maken. De mist was verdwenen.

LuistertipNotes pour trop trad, Oralson ft Ebeyi

Verbouwing

Het regende. Weerman Piet had nog zo beloofd dat vrijdag een fijne dag zou worden met eventueel een enkel klein buitje. Het valt mij op dat hij, in tegenstelling tot de zomer, in deze herfst en wintermaanden helemaal geen cijfers geeft voor de dag.

‘Een 4’ dacht ik, terwijl de werklui voor de zoveelste keer hun apparatuur in veiligheid moesten brengen en zich terugtrokken onder het afdak van de tuinveranda. De slagregens trokken als een precisieaanval elk uur over Westeremden heen.

Een verbouwing geeft mij altijd weer een blij gevoel. Letterlijk wordt er gebouwd aan het idee en verlangen van wat eerder gefantaseerd was. Vorige week vierden we het bereiken van ‘het hoogste punt’ van de overkapping met champagne.

‘Hoe laat beginnen jullie’, appte ik enigszins ongerust om 10 uur. De timmervrouw legde mij later uit dat berekenen van de hoeveelheid hout en het ophalen en brengen ook al ‘beginnen’ is. Ik realiseerde dat mijn enthousiaste vraag ook als ongeduldig uitgelegd kon worden. Opnieuw was ik mij bewust van de tekortkomingen en multi interpretabele communicatie bij mailen en appen.

In mijn vorige woning had ik het toilet laten verbouwen. Dit ‘kleinste kamertje ‘ was in de hal zo zielig weggestopt, dat ik besloot tot een rigoureuze aanpak. Dit resulteerde in een toilet met wasbakje. Dit moest uiteraard uitgebreid gevierd worden. Ik had van het gehele proces foto’s en filmopnames gemaakt. Er werd een meeslepend filmpje van 8 minuten gemaakt, inclusief bijpassende muziek. Dit alles ter ere van de opening van ‘de toiletgroep’. Ik besloot tot een feestje. Deze ‘opening’ werd gecombineerd met mijn verjaardag. Al was dit nu van ondergeschikt belang. De huiskamer stond vol met familie en vrienden. Er hing in dat voorjaar een ‘oud en nieuw’ sfeer. Iedereen had verwachtingsvol het glas champagne in de hand. De openingsplechtigheid werd ingeleid en de film op groot scherm getoond. We hadden afgesproken dat het doorspoelen van het toilet aan het eind van de film, voordat de aftiteling begon, het moment zou zijn waarop het glas geheven zou worden. Hiermee was de toiletgroep officieel geopend. De XL toiletrol werd door de groep gezamenlijk uitgerold, zodat we de verbondenheid met elkaar diep zouden voelen.

14.30 uur, het is even droog en ik breng op het handige rieten vintage dienblad, kopjes thee met koekjes. Plotseling verschuiven balken (Dit keer geen aardbeving). ‘Pasop’, roept de timmervrouw heel alert en voorkomt hiermee dat de timmerman uitgeschakeld wordt. ‘Een surrealistisch beeld’, dacht ik en vroeg mijzelf af, waarom ik in eerste instantie koos voor het behoudt van de thee met koekjes. Ik zette het dienblad snel, doch behoedzaam neer en hielp mee de losgeslagen zware balk in bedwang te houden om het vervolgens richting begane grond te dirigeren. Het liep gelukkig goed af. Voor een goede verwerking liet ik beiden minutieus het voorval keer op keer vertellen, om via deze techniek van crisisinterventie de opbouw van eventuele angsten voor toekomstige timmeractiviteiten geen kans te geven en de verwerking te bespoedigen. Het was voor mij hard werken, echter met een plezierig resultaat. De klussers waren alweer blijmoedig en onbekommerd aan het zingen en timmeren, alsof er niets was gebeurd. Vervolgens hielp ik mijzelf door in gedachten de gebeurtenis terug te spoelen, om de andere reactiemogelijkheid te aanschouwen;

‘Ik sta met mijn dienblad naast de plek des onheils. De timmervrouw gilt ‘Pasop’. Ik gooi het dienblad met thee en verkadekoekjes in één ruk van mij af en ren naar de losgeschoten balk. ‘Geen goede keuze’, dacht ik tevreden. Zeer waarschijnlijk was ik gestruikeld en waren de klussers hierdoor sterk afgeleid en bezorgd, waardoor de timmerman de balk op zijn hoofd had gekregen en ik uiteindelijk hard op mijn rug getroffen werd. De timmervrouw was sterk getraumatiseerd geraakt, omdat ze ons niet meer had kunnen helpen. Weg veelbelovende toekomst.

‘Kopje thee vrienden’, vroeg ik behulpzaam en we genoten van het pauze momentje.

Luistertip:Thank you, Alanis Morisette

De wachtkamer

Met de oproep voor het onderzoek in mijn jaszak, zat ik ruim op tijd in de lege sfeerloze wachtruimte van het UMCG. Even ging mijn aandacht richting de plastic stoelen, de vaalgrijze praktische vloer en de steriele tafel met gedateerde tijdschriften. Ik liet de invloed van deze fantasieloze grijze omgeving op mijn gemoedstoestand inwerken. De koffieautomaat stond in het midden van de ruimte, alsof het een vluchtheuvel zou kunnen zijn, waar je een pauze moment kon inlassen alvorens verder te gaan. De grote kamerplant stond er verloren en uitgeblust bij. Hier was de helende werking van planten met de daarbij behorende liefdevolle verzorging blijkbaar nog niet doorgedrongen. Een geknakte stengel met het beschadigde bruingerande blad, had de strijd als verloren beschouwd. Waarschijnlijk deponeerden bezoekers hun lauw geworden automatenkoffie in de te grote plantenbak met hydrokorrels, om het bekertje correct in de praktische koffiebekertjes afvalbakhouder te kunnen deponeren.

De architect had nog zo zijn best gedaan om een creatieve vorm voor het gebouw te ontwerpen, inclusief de vormgeving van de immense hallen waar de Fonteinstaat doorheen meanderde. De straatnaambordjes gaven de suggestie van het gewone maatschappelijke leven. Ook was hij losgegaan in sfeervolle verlichting, speelse fonteinen en andere bemoedigende rustgevende attributen. Deze sfeer stopte abrupt bij de zijstraten en wachtkamers, alsof de schijn van een vrolijk en alledaags leven met al zijn rumoer en gedoe op deze steriele plek losgelaten moest worden. Hier kwam de naakte waarheid in al zijn essentie te voorschijn. Het trof mij als een tot stilstand komend geluid. In de wachtkamer stond het leven namelijk stil. Ik voelde even de absolute stilte. De geur van boenwas, vermengd met desinfecterende middelen completeerde het zielloze plaatje.

De avond was gekomen en de wachtkamer was nagenoeg leeg. Een tl buis lamp flikkerde z’n laatste kilowatturen. Verderop zat een oude man voorover gebogen in een plastic kuipstoeltje. Het lege wit plastic koffiebekertje ineengefrommeld in zijn linkerhand, alsof hiermee de angst bezworen en weggeduwd kon worden. Helemaal achterin zwaaide een deur open. Een oudere verpleegkundige met doorpakhouding, knoetje en hoornen bril voor de strenge doch rechtvaardige uitstraling, kwam tevoorschijn. ‘Meneer Frederiksen’, riep de vrouw de steriele wachtkamer in. Het bleef stil. Toen ze de naam nogmaals riep, dit keer iets dwingender met een licht geïrriteerde intonatie, antwoordde ik dat er blijkbaar geen ‘meneer Frederiksen’ in de ruimte was.

Nog geen vijf minuten later verscheen er een jonge vrouw in dezelfde deuropening. Ze was betoverend mooi en haar witte outfit omsloot perfect de contouren van haar lichaam en vervolmaakte haar vrouwelijkheid. Ze ‘zong’ met haar zachte ‘G’ de naam ‘ Frederiksen’. De man stond resoluut op en liep achter haar aan richting behandelingunit B. â€˜Hij heeft groot gelijk’ dacht ik en probeerde het surrealistische beeld te begrijpen.

Ik checkte nogmaals mijn oproep, 18.40 uur voor het onderzoek. Ik keek op mijn Iwatch  (pols 82, dus toch iets gespannen). Nog een paar minuten voor de start en ik neuriede met tegenzin ‘Its the final countdown’. In gedachten berekende ik de kans om ook door de mooie verpleegkundige met de lange blonde haren opgeroepen te worden. Als het erg spannend werd, zou ze mijn hand vasthouden en bemoedigende woorden fluisteren. In slowmotion kwam ze al glimlachend mijn kant op dansen.

‘Meneer Roerdink’, klonk het plotseling scherp, ik schrok op uit mijn mijmeringen. Een correcte dokter (met militaire snor) stond klaar om mij te begeleiden naar unit C. De man dirigeerde mij zakelijk naar het apparaat waarop ik kon gaan liggen en vertrok richting ‘achter het glas’. Een vrouwenstem begeleidde mij door het proces met ‘adem in, even vasthouden en adem uit’ Ik besefte gelaten dat het een bandje was. Binnen vijf minuten stond ik weer in de lege wachtruimte, pakte een bekertje koffie uit de ‘troost’ automaat om ‘terug te komen’ en checkte mijn telefoon. Of ik zin had om samen nog een pizza’tje te gaan eten in eetwinkel ‘Buurman en Buurman’, bij een lekker Bax tapbiertje?

Ik glimlachte en haastte mij richting uitgang, richting het leven, om heel bewust het Nu intens te vieren.

Luistertip:Waiting for the miracle, Leonard Cohen

Het Goede en kwade

Tijdens de zaterdagavond voorstelling van Amadeus Mozart, dwaalden mijn gedachten af naar het universele thema dat het ene niet kan bestaan zonder het andere. Oorlog en vrede, liefde en haat, diepgang en oppervlakkigheid, schoonheid en lelijkheid, passie en saaiheid, het een kan niet bestaan zonder het andere.

Ik las een passage in het laatste boek van Bert Hellinger (mijn leven, mijn werk), waarin hij voorstelde dat je (in gedachten) naar iedereen gaat die jou ooit pijn gedaan heeft in het leven. Vervolgens zeg je tegen hen,’ ik ben net als jij’. ‘Een goede les in nederigheid en bewustwording van je eigen afgronden’, dacht ik. Meestal zijn we van mening dat wij het centrum van het universum zijn. Het draait om ons. Ik heb gelijk, ik ben integer, ik bedoel het goed etc. Het is een afweermechanisme om je niet met je eigen schaduwkant bezig te hoeven houden, ook wel projectie genoemd. Deze framing leidt juist tot ellende. De uitspraak ‘ik ben net als jou’, is een weg naar ‘wij’ ipv ‘ik’. Een route naar saamhorigheid en vrede.

Het lukte mij niet goed om te genieten van deze muziektheater voorstelling. Allereerst had ik mij er een andere ‘voorstelling’ van gemaakt, nl met meer muziek. Dit bleek niet het geval. De hofcomponist Antonio Salieri (Mark Rietman) gidste ons met oneindig lange monologen door het theaterstuk, met hier en daar wat mooie muziek. Wel had ik bewondering voor de acteur, dat hij deze veelheid aan teksten schijnbaar moeiteloos kon onthouden, om het vervolgens over ons uit te storten.

Mijn gedachten dwaalden af naar de komende pauze, want ik had ook dorst. Tijdens het pauzemuziekje, in de saaie en immens grote Martinihal foyer, dacht ik aan een recensie die ik ‘s middags had gelezen over de geschiktheid van dit spektakel voor een breed publiek. Ik keek eens om mij heen om een goede indruk van een breed publiek te krijgen. ‘Ook niet echt een compliment’, dacht ik en ging weer even verzitten in verband met mijn rugpijn. ‘Het spektakel had beter ‘Salieri’ kunnen heten, gemeten naar het ‘balbezit qua woorden’. Deze man was minstens twee keer zoveel aan het woord als Amadeus Mozart. Na de pauze werd er gelukkig wel wat meer gemusiceerd, al bleef de enorme woordenbrij mij nogal vermoeien. Ik was niet de enige in het brede publiek die afdwaalde en dus de focus af en toe verloor. Mijn vriendin bekende na de voorstelling af en toe van die ‘wegtrekkertjes’ te hebben gehad.

Tijdens de zoveelste foute actie van de schurk besefte ik waar vooral mijn weerstand zat. Een week daarvoor was ik op verzoek meegegaan naar de bioscoop film the Lion King. De hele voorstelling door ging het over het goede en het kwade. Alles voorspelbaar. Deed ‘de goede’ iets aardigs, dan kon je erop wachten dat ‘de kwade’ er wel weer iets intens gemeens op bedacht en uitvoerde.

Deze Amadeus voorstelling had precies hetzelfde thema. De onschuldige tegen het kwade. Eerst had ik de aanname dat ik blijkbaar niet meer goed tegen onrecht en de bijbehorende spanningen kon. Er niet meer goed mee kon omgaan. Toegegeven, ik wil eigenlijk alleen nog maar leuke mooie feelgood films tot mij nemen, om mijzelf een beetje goed te blijven voelen. Echter vanavond drong het opeens tot mij door. Dit was polarisatie in de zuiverste vorm. Het absolute onderscheid tussen de (alleen ) goeden en de (alleen) kwaden zet juist aan tot irritatie, pesten, geweld en oorlogen. Alsof Amadeus altijd zo onschuldig en naïef was. Alsof de Lion King dag in en dag uit altijd zo zalvend rechtvaardig, gelijkmatig en de goedheid zelve was. ‘Nee natuurlijk niet’, concludeerde ik. Zij gedroegen zich ook wel eens chagrijnig, klagerig en bagger tov hun medemens.

Zoals wij allen; soms lief en soms onuitstaanbaar. 👿

‘Kunnen verdragen en zelfreflectie is een sleutel tot contact’, mompelde ik. Ik wens mijzelf en iedereen veel succes en plezier bij deze oefeningen en blijf alert op je eigen sleutel.

Luistertip:Shower the people, James Taylor

Muziek als medicijn

Met enige verbazing observeerde ik vorige week mijn eigen emotie bij het zingen van een lied van John Mayer. Ik bleef nl plotseling steken bij een zin. Het zingen stokte, mijn gitaar ging nog even aarzelend door, op weg naar de volgende muzieknoten, terwijl ik stilviel. Ik had het niet zien aankomen. ‘Dit is de kracht van muziek, gecombineerd met het uitspreken of zingen van de juiste zinnen’, dacht ik en stelde mijn vriendin voor om het lied opnieuw te spelen.

Ik was zeventien en voor het eerst ouderloos aan het kamperen. Met enkele vrienden bracht ik de zomer door op camping Stortemelk, gelegen aan het Noordzeestrand van Vlieland. Het was 1976, een van de heetste en droogste zomers van de eeuw. Ik genoot volop van mijn vrijheid, vrienden, relaxte sfeer en het weer op dit ‘tropische’ eiland. Elke dag hoorden we ‘Hotel California’ van de Eagles op de radio. Dit was een megahit in dat jaar en zou de geschiedenis ingaan als een van de best verkochte platen aller tijden. En nog steeds is dit nummer elk jaar weer hoog in de top 2000 te vinden. Deze song zou voor mij, mede door de lange warme zomer, gecombineerd met het ultieme vrijheidsgevoel van een jongen die de wereld aan het ontdekken was, voor altijd staan voor een fantastisch euforisch en vooral ultiem vrijheidsgevoel .’Wat een fantastische conditionering’, mijmerde ik en moest denken dat ik ongeveer in diezelfde tijd een deel van een tekst van een song van Eric Clapton op mijn slaapkamer muur geschreven had. ‘When I look around me, all I See, is misery’, somberde ik. (Van de lp ‘there is one in Every Crowd, Better make it through the day’)

Ik zou mij als ouder behoorlijk zorgen hebben gemaakt, bij het lezen van deze tekst. Echter mijn ouders zagen het waarschijnlijk niet eens, ze lieten mij vooral mijn eigen gang gaan. Terugdenkend was het voor mij ook meer een puber statement tegen de maatschappij, omdat ik op dat moment gewoon overal tegen was. Gewoon om tegen te zijn.

Onlangs las ik een artikel over Dennis. Deze jongeman van 24 jaar was in de bloei van zijn leven overleden, doodgereden door een dronken spookrijder op de A1. Op de begrafenis werd het nummer ‘Happy’ van Pharrell Williams gedraaid en later werd door vrienden een FlashMob in Amsterdam georganiseerd met deze song om het leven van Dennis te vieren. Het was een eerbetoon aan hem. Hij was nl altijd een blij en opgewekt persoon geweest, een voorbeeld van positiviteit en perfect passend bij dit nummer.

Het ontroerde mij en wat een krachtig en prachtig lied, te gebruiken bij vreugde en ja ook bij intens verdriet. En zo kan ik eindeloos doorgaan met het noemen van muziek die mij ontspant, ontroert, begeleid en helpt bij al mijn stemmingen en geholpen heeft om situaties door te komen en te doorvoelen. â€˜Muziek als medicijn’, dacht ik en somde in gedachten de bijna eindeloze reeks mogelijkheden op om muziek als therapievorm te gebruiken. Muziek helpt ons om minder in het hoofd ( kwartier) te zijn en meer te gaan voelen.

Ik voel een dilemma opkomen, wat voor luistertip is dit keer passend bij een column over muziek als medicijn, omdat het zo persoonlijk is?

Luistertip: die muziek die past bij de stemming die jij wil stimuleren en ervaren.

Ondertussen luister ik naar  In the blood, John Mayer