Stop met vergaderen

‘Wie zou het woord vergaderen hebben bedacht’, dacht ik en besloot dat dit woord thuishoorde in het rijtje stoffige woorden. Deze voorspelbare, op vaste tijden georganiseerde overleggen worden vaak geassocieerd met saai, vervelend, eindeloos en slaapverwekkend.

Tijdens mijn opleiding tot maatschappelijk werker was ik lid geworden van de D.O.R. (Dagelijkse opleidingsraad) Het leek mij wel handig om enkele voorzitters- en debat vaardigheden op te doen. De vertrekkende voorzitter legde mij het format uit. We beginnen met ’ONIM’, (opening, notulen, ingekomen stukken, mededelingen), vervolgens behandel je binnen de vastgestelde tijd de agendapunten, om aansluitend naar WVTTK (wat verder ter tafel komt) te gaan. Je sluit af met de rondvraag. Ik begon te gapen en besefte op dat moment dat ik naar mijn gevoel had moeten luisteren.

Diagonaal lezen

Voor ik het wist zat ik regelmatig urenlang allerlei lijvige beleidsnotities door te worstelen om mijzelf voor te bereiden op de agendapunten. Ik had al gauw door dat niemand ze (helemaal) las en vooral letterlijk en figuurlijk richting voorzitter keek. Diagonaal doornemen van de lijvige notities was de geaccepteerde standaard. Meestal is de energie (erg) laag bij vergaderingen.‘of er nog op- en of aanmerkingen op de notulen zijn’, vroeg de voorzitter met monotone stem, nadat hij tergend langzaam de bladzijden met ons doorgenomen had. ‘De notulen zijn hierbij vastgesteld’. De notulist haalde opgelucht adem. Een ander liep ondertussen met ingehouden looppas, fluisterend in de telefoon de deur uit.

Hoe krijg je met elkaar het ‘vuur’ aan?

Het is sowieso een uitdaging om met een groep mensen bij elkaar te komen en tot besluitvorming te komen. Verschillende ‘agenda’s’, belangen, overtuigingen en visies spelen altijd een rol. De rol van de voorzitter is vaak te belangrijk. ‘Mag het nog even even centraal’, vroeg de getergde voorzitter.

Orde!!

Er worden in voorzittersland verschillende persoonlijke stijlen gebruikt. Bv door steeds harder te gaan praten (ORDE!) of een voorzitter die een beetje zen achtig glimlachend wacht tot het rumoer verstomt en tijdens ‘het woord’ nog net niet op fluistertoon spreekt om op deze passief agressieve manier de aandacht naar zich toe te bewegen.

Paradigmashift

Het is tijd voor een antibeweging, of beter gezegd een paradigmashift. Allereerst wil ik voorstellen om alleen nog staand te gaan overleggen, of te wandelen. Je blijft fitter, en het verkort de duur van het overleg aanzienlijk. We stoppen met notuleren. We rouleren het voorzitterschap, of schrappen dit helemaal.

We experimenten om beter naar elkaar te luisteren. Tsja, daar hebben we de beroemde ‘ talkingstick’. Van oorsprong gebruikt door indianenstammen uit Noord – Amerika. Hiermee mag je alleen iets zeggen als je deze in je handen hebt. Ik krijg hierbij toch minder enthousiaste associaties. Neem dan alle rituelen van de indianen over mbt overleg en besluitvorming. Lees in ieder geval de gebruiksaanwijzing, mocht je de stick toch willen gebruiken. Let er ook op dat je deze nooit uit de handen van de ander trekt.

We gaan werken met ‘consent’. Dit komt erop neer dat er bij een geformuleerd voorstel gevraagd wordt of iemand bezwaar heeft. De ‘bezwaar indiener’ is vervolgens verantwoordelijk om het voorstel aan te passen ( ipv alleen maar achterover leunend te roepen hier niet mee eens te zijn) De stem van de minderheid is net zo belangrijk als die van de meerderheid. Dat is echte democratie.

Briljante inval

Mijn meest briljante inval kreeg ik bij de koffieautomaat, toen een collega met zijn IPhone ‘oortjes’ in glimlachend bij mij kwam staan. Ik realiseerde mij nogmaals de kracht van muziek voor een positieve stemming. ‘We vergaderen in het vervolg met een Dj erbij’, besloot ik. Deze draait de muziek die bij de sfeer van het moment past en spiegelt hiermee de sfeer en ons gedrag. Bij een fijne en saamhorige sfeer horen we heerlijk relaxte muziek. Vaak is dat rustige klassieke muziek, waarbij je je optimaal kunt concentreren en het geluksgevoel toeneemt. ( 60/70 beats per minuut, bv Fur Elise van Beethoven) Bij rumoer en slecht luisteren, wordt heavy metal als krachtig signaal hard en op de voorgrond ten gehore gebracht. Bij een lacherige sfeer, wat ook vaak een vorm van sabotage is horen we ‘De hoogste tijd’ van André Hazes. We brullen nog wat mee en staken de vergadering, tenzij iemand op het laatste moment op de tafel klimt en als een trofee de talkingstick triomferend omhoog houdt, waarna het rumoer verstomd en we uiteindelijk een mooi consent bereiken met betrekking tot het behandelde agendapunt.

De Dj schakelt direct over naar ontspannen klassieke muziek op de achtergrond. We kijken elkaar met een collegiale compassievolle blik aan en gaan akkoord om het geformuleerde voorstel voor een half jaar uit te proberen.

En het woord ‘vergadering’ veranderen we in ‘bijeenkomst’.

Kunnen jullie hier iets mee?

Luistertip:You can’t always get what you want, Rolling stones

Vakantiegevoel lang(er) vasthouden

Er kwam een herinnering uit mijn lange termijn geheugen naar boven. Een beetje stoffig, doch nog wel redelijk intact. ik kreeg in kleur fragmenten doorgeseind over vakanties van vroeger thuis.

Vroeger

Meestal gingen we naar Ameland, of naar de Noord-Hollandse kust. Ook werden er soms trips naar het buitenland gemaakt. Meestal Duitsland of België. Dit verbaasde mij als kind, omdat mijn vader heftige herinneringen in Duitsland had liggen. Mooi dat het hem lukte om zijn trauma niet te projecteren op het land en bevolking. De mooiste herinneringen heb ik aan Ameland. Dichtbij en toch in een geheel andere wereld. Een omgeving van plezier, zon, zee en vooral veel ruimte en vrijheid voor ons. We konden daar uitstekend onze eigen gang gaan.

Bij de buitenlandse trips met de Ford Cortina werd deze volgeladen met kampeerspullen en de (te) grote potten en pannen uit de keuken. We zaten dan urenlang op de achterbank ingeklemd tussen allerlei rammelende spullen, meegebrachte aardappelen en ingeblikt vlees.

Jarenlang gebruikte ik Ameland als ‘meetlat’ voor de verschillende vakantie bestemmingen. Meestal kon niets deze beleving evenaren. Ik associeerde Ameland en de zee met het ultieme vakantiegevoel. Stedentrips vielen daar uiteraard ver buiten.

Met mijn eigen gezin ondernamen we langere trips met tent en later vouwwagen naar vooral zuid Frankrijk. Deze vakanties werden soms afgewisseld met vliegvakanties en later met vakanties op Vlieland. Onze jongste zoon vroeg een keer hoelang we nog op het eiland bleven, voordat we weer naar ‘Nederland’ zouden gaan. Hij beleefde hier, relatief dicht bij huis, ook het ultieme vakantie gevoel.

Ontspannen

‘Hoe hou je vakantiegevoel langer vast‘, dacht ik, terwijl we onze laatste fietsdag van het rondje Nederland richting huis beleefden. Ik mijmerde dat het fijn en gezond is om tijdens de vakantie optimaal te genieten van elkaar, de vrijheid en je vooral niet te laten beïnvloeden door werk- of andere stressoren. Oftewel loslaten van wat je dagelijks bezighoudt, ook wel eens ‘opladen’ genoemd.

De meeste gebeurtenissen (gedachten) in je hoofd spelen zich te vaak af in het verleden, of in de toekomst af. Opeens verstoren ze het vakantiegevoel en het mooie beeld.

Helpend is om jezelf op zo’n moment de juiste vraag te stellen, nl ; ‘heb ik Nu een probleem’? De kracht van de gedachte op het verkeerde moment zal hiermee direct sterk verminderen, waarop er weer ruimte komt voor het relax moment. ‘Acceptatie van wat er opkomt in je hoofd en vervolgens op de juiste manier pareren’ is de strategie.

Met hernieuwde energie fiets ik verder en laat alle ingevingen tot mij doorwerken. Ik vraag mijzelf af waarom ik nog steeds gevoelig ben voor opmerkingen als ‘maandag begint het gewone leven weer’. ‘uiteindelijk heeft het allemaal met jezelf te maken’, bedenk ik. Oftewel, zoals https://boukedeboer.nl zo indringend en treffend weergaf, ‘alle, alle, maar dan ook alle perceptie is projectie. Als je dit goed begrijpt, leef je stukken prettiger voor jezelf en anderen.

De mate van ‘gewoonheid’ kan ik elke dag opnieuw weer bepalen. Sinds ik het oude gereformeerde ‘dankbaar zijn’ (vanuit schuld en het eigenlijk niet verdiend hebben) heb omgeruild voor een dankbaarheid vanuit positieve energie, is mijn leven nooit meer ‘gewoon’. Positieve dankbaarheid verhoogt je staat van bewustzijn en heeft een positieve invloed op je energielevel.

Ik weet dat als ik weer thuis ben, er mooie herinneringen liggen te wachten op wat ik nu beleef. Ik fiets nog even lekker door en probeer het geluk te vangen wat ligt tussen twee gedachten

Luistertip:Holiday in Spain, Blof en Counting Crows

Leestip; “Geef me de moed om te veranderen wat ik kan veranderen. Geef me de wijsheid om te accepteren wat ik niet kan veranderen. Geef me het inzicht om het verschil tussen beide te zien” – Reinhold Niebuhr en Franciscus van Assisi

 

 

 

 

 

 

Op de fiets (tweede akte)

Kan het nog dieper gaan mbt je zelf gekozen uitdagingen? Ja, dat kan! Zeeland; ergens op het vlakke grijze platteland zie ik tussen mijn half dichtgeknepen oogleden, vanwege het overvloedige regenwater, in de verte een benzinestation. Een mevrouw springt snel uit de auto naar de shop, jas ter bescherming over haar hoofd geslagen.

We gebruiken het station even als ‘vluchtheuvel’. De regen spoelt uit de hemel, de krachtige wind speelt zijn eigenzinnig spel. Ik had net zo goed langdurig onder een koude douche kunnen gaan staan. Dus stappen we maar weer op de fiets.

Zeg ja tegen dat wat er is

Acceptatie van dat wat er is; een prachtig sterk middel, alleen de kou van het doorgesijpelde water doet mij wel huiveren. Ik zit op het randje van acceptatie en vind de oplossing in concentratie op de ritmische beweging van de pedalen. Het ‘kleine leed’ is alweer achter mij bij het bereiken van de indrukwekkende Brouwersdam met aan mijn linkerkant de Noordzee en rechts het Grevelingenmeer. Imposant ook door de majestueuze natuur, met als toegift het openbreken van het wolkendek richting zonnig.

Klimaat

In het museum te Ouwerkerk herdenken we de 1836 omgekomen slachtoffers van de watersnoodramp uit 1953. Ik ben mij weer even heel bewust van onze nietigheid, onze klimaat uitdagingen en de Nederlandse inventiviteit in de strijd tegen het water. Er hangt een mega grote kaart van Nederland. Deze geeft aan dat bij overstromingen tweederde van ons land zal worden overspoeld door de zee. Bij ons thuis zal twee meter water staan. De 3D beleving sla ik over, ik heb al genoeg waterbeleving.

‘Momenteel ben ik tenminste klimaat neutraal bezig’, denk ik en met een goed gevoel trap ik door richting ons eindpunt voor vandaag. Ik ben onder de indruk van al die mooie (fiets) plekken in Nederland. Zelfs tussen Almere en Lelystad is prachtige natuur, met het Markermeer links en het gebied van de Oostvaardersplassen aan de rechterkant.

De laatste zeven kilometer door Lelystad op weg naar ons hotel voelt alleen maar als een sfeerloze buitenwijk. ‘Misschien is het anders als je er woont’, denk ik, want zelf heb ik ook met veel plezier in buitenwijken te Groningen gewoond. In tegenstelling tot de drukte bij de incheck balie van het Apollo hotel, is het helemaal verlaten in het sfeerloze café restaurant op de eerste verdieping. De barman tapt een beetje stuntelig ons welverdiende biertje en verdwijnt weer. We zijn hier alleen. Ik haal nog een drankje uit de koelkast, leg het geld op de bar.

Massa toerisme

De laatste dag van een week fietsen (rondje Nederland) is aangebroken. We besluiten deze 160 km ook te ‘nailen’. Alleen een iets langere tussenstop in Giethoorn. We zijn nieuwsgierig en verwachten minder drukte nu er minder buitenlandse toeristen zijn.

Niets is minder waar. Er staan enkele ‘1,5 meter afstand houden’ borden, maar verder schuifelt een grote massa over het pad langs het kronkelende kanaaltjes gegraven water tussen alle huizen. Daarnaast een lange stoet met bootjes in de kanaaltjes. ‘Wie kijkt naar wie’, denk ik. Noodgedwongen moeten we lopen met de fiets aan de hand over het smalle looppad. Er is geen ontsnappen meer aan tot aan het eindpunt, waarna deze kermis nog kilometerslang  doorgaat in het aanbod van fluisterbootjes. Ik moet denken aan passages uit het boek ‘Hotel Europa’, van Ilja Pfeiffer. Hierin beschrijft hij het massatoerisme en geeft ook een voorbeeld over Giethoorn; ‘waarbij deze plaats overlopen wordt door de chinezen, die de inwoners op hun beurt als attractie bejegenen’.

‘Enige mildheid is op zijn plaats, want ondertussen ben ik ook een toerist geweest op een plek waar ik niet wil zijn en toch was’.

Ik geniet nog even van het fietsen, in de natuur, in deze tweede akte, op weg naar huis.

Luistertip:Bagagedrager, Spinvis

Leestip: Hotel Europa, Ilja leonard Pfeijffer

Op de fiets

Er werd niet meer over ‘droogte’ gesproken. We waren na een tropische week en langere tijd regenloos, wederom terecht gekomen in het oerhollandse weer van wisselend bewolkt, hier en daar een bui met een voornamelijk in kracht toenemende zuidwester wind.

Het was zover; de start van onze fietsvakantie door Nederland was begonnen. Fietsen en overnachten in ons lichtgewicht tentje ergens zonder uitgewerkt plan of planning. Al hadden we de zilte zee van Zeeland als eventueel doel bedacht. ‘Had Zeeland niet de meeste zonuren’, bedacht ik tegen beter weten in. Er werd echter minder weer (zeg maar gerust dramatisch slecht weer) voorspeld voor onze vertrekdag zaterdag ; een straffe wind en een gestage (ook wel miezerige of druilerige) regen. Het zag er voor de gehele week behoorlijk antizomers uit.

We besloten onze basic fietsvakantie 1 dag uit te stellen naar de zondag.

Met omdenken dat onthaasten ook wel fijn is pak ik heel rustig mijn spullen in en vraag mijzelf af of deze uitrusting wel past in onze fietstassen.

Ik krijg het idee om de week per dag te ‘verslaan’ en deze vervolgens als een feuilleton te presenteren. Ik heb alleen even ‘niets om voor te fietsen ‘, zoals een berg op fietsen tegen kanker, of zoals Jelle Brandt Corstius deed met de as van zijn vader. Hij nam de as mee op zijn fietstocht naar de middellandse zee om het daar te kunnen verstrooien. Even hoor ik in gedachten het gebrom van mijn buurman met een opmerking in de trant van ‘ kun je nou niet eens alleen gewoon een stukkie fietsen, zonder allerlei gedoe’?

‘Nee, dat kan ik niet’, reageer ik iets te geïrriteerd in mijn fictieve woordenwisseling met de buurman.

‘Het slechte weer met alleen regen en tegenwind brengt mij op het idee om vooral mijn grenzen af te tasten en misschien kan ik er zelfs een stukje overheen’? Een soort zelfobservatie week hoe ik omga met tegenvallers.

Als ik van mijn broer hoor dat na een week de wind exact naar het Noorden gaat draaien en wij op de welverdiende wind in de rug terugreis toch weer moeten beuken tegen de wind, weet ik het zeker.

Ik ga fietsen om mijzelf tegen te komen.

Het is woensdag en we fietsen in de buurt van het te keurige dorp Bruchem. (waarvan ik de naam steeds weer vergeet)

Ik kom mijzelf tegen in de langdurige regen, in de tegenwind, in het verkeerd fietsen, in de saaiheid van het landschap. Het irritatie level neemt dusdanig toe dat ik zin krijg om uit al die keurig aangelegde tuintjes de veelvuldig voorkomende witte Annabel Hortensia te trekken, of plat te trappen. Ik zwaai naar de vriendelijke meneer in zijn voortuintje. Ik heb ff een dip.

Let op de tekens kreeg ik onlangs in een workshop persoonlijke groei door.

Ik vraag mij al fietsend af waarom de mevrouw van het hotel te Rossum tot twee keer toe ons een fijne terugreis wenste, we gaan namelijk helemaal nog niet terug! Bij een pauze lees ik dat onze nieuwslezeres Amber vanochtend tijdens het live voorlezen van het weerbericht onwel werd.

En toch… ik schakel terug om de wind te pareren, schut het water uit mijn poncho , ga verzitten en ga door. Het helpt echt, jezelf te observeren mbt je eigen grenzen. Op weg naar Willemstad, want dat klinkt zo zonnig. Fijne vakantie gewenst allemaal.

Luistertip: against the wind, Bob Seger

Wad Onweer

Zaterdagochtend 03.30 uur gaat de wekker. Het is zover. Ons wadloopavontuur begint.

Ik heb verschillende tradities en eentje daarvan is mijn jaarlijkse wadlooptocht naar Ameland. De tijd dat ik het spannend vond ligt al ver achter mij. Wel blijft het Wad altijd fascineren. Het is dan ook heel terecht in 2009 werelderfgoed geworden.

Het ritueel start met de ontvangst van onze ‘verweg’ vrienden die de avond ervoor alvast komen en blijven logeren. We proberen op tijd te gaan slapen, wat nooit lukt omdat het nog gezellig is. Na een te korte nachtrust vertrekken we in het schemerdonker naar de strekdam vlakbij de veerboot naar Ameland.

Het Wad

De eerste stappen in het natte zompige wad voelt nogal te koud. Natte sokken en schoenen geeft elke keer weer een schokeffect (ik ben direct klaarwakker) vergezeld met de vraag waarom ik dit eigenlijk doe. De concentratie op het evenwicht bewaren is nu eerst prioriteit. Na een kilometer ploeteren en vooral voorkomen weg te zakken in het slib (of het evenwicht te verliezen) wordt de ondergrond door de mosselbanken steviger. Het geluid van onze voetstappen door het water doorbreekt de stilte. We zijn nog in een soort van dromenland. Een surrealistische beleving door te waden over de bodem van de Waddenzee in het donker. We zijn nog niet helemaal in de ‘praatmood’. Ik kijk naar rechts en zie de contouren van de dijk een paar honderd meter verderop evenwijdig aan onze route lopen. Ik weet dat we na een half uur scherp afbuigen richting Ameland. De ‘verboden’ vraag komt toch weer bij mij op, waarom we die eerste kilometers niet over de dijk lopen. Ik stop deze gedachten direct (omdat we wadlopen!) en concentreer mij weer, want het water komt hier plotseling tot aan kruishoogte. De eerste geul is genomen. Rugzakje met droge kleding, schoeisel en proviand gaat automatisch op mijn hoofd, zoals in verschillende andere culturen mensen hun manden dragen.

Het oneindige wad

Dan komt het ultieme geschenk; de zon verschijnt op een kiertje boven de horizon en betovert hiermee het wad met indrukwekkende tinten rood/ oranje. Het adembenemende zicht probeer ik vast te leggen, terwijl het niet te vangen is. De gesprekken en het volume van ons kleine groepje stijgen synchroon met de opkomende zon. En dan is het licht. We pauzeren en staan in het afgaand tij tot de knieën in het water rondom de peilstok van onze gids. Behendig worden broodjes uit de bengelende rugzakken gevist en gedeeld. Het pakje drinken blijft onaangeroerd. Ik denk smachtend aan een kopje sterke koffie met appeltaart en reken de tijd uit vanaf dit moment tot aankomst bij het strandpaviljoen. Alles ligt nog teveel uren weg. Toch maar een slokje water en verder.

Onweer

De wekker gaat. Even later word ik gebeld door de gids. De tocht wordt afgelast. Na een week met extreem mooi en warm weer is er onweer in de lucht en veiligheid gaat voor alles. En toch gaat het door. Met de talloze jaarlijkse wadloop herinneringen in mijn hoofd beleven we dit keer deze dag per boot en wandelen als alternatief over het eiland richting strand, richting strandpaviljoen voor onze koffie met appelgebak.

Blijf bewegen

Aan het eind van de dag voelen de spieren een beetje stram. ‘We moeten veel meer wandelen’, realiseer ik mij. laatst las ik dat nog geen eeuw geleden de mens gemiddeld vijftien kilometer per dag liep. Neurowetenschapper Erik Scherder wijst ons op de wereldwijde pandemie van ‘ lichamelijke inactiviteit’ die 5,3 miljoen doden per jaar oplevert. Lopend na de avond boot mijmer ik over ideeën en mogelijkheden om dagelijks wandelen weer meer te stimuleren, ook voor mijzelf.

Luistertip: These boots are made for walking, Nancy Sinatra

Leestip: Gedichten en boeken over het Wad

Kijktip: Vierluik ‘Het Wad’

Van discriminatie naar actie

De zinloze dood van George Floyd op 25 mei 2020 heeft wereldwijd veel losgemaakt. Aangehouden op verdenking van het gebruik van een vals briefje van twintig, werd hij met (disproportioneel) geweld overmeesterd wat leidde tot zijn dood. De opgekropte boosheid en verontwaardiging door de eeuwen heen ontplofte. Het heldere ‘vuur’ verspreidde zich razendsnel over de gehele wereld om licht te brengen op te donkere plekken.

Zijn dood heeft in ieder geval opgeleverd dat de discussie en vooral ook veel meer bewustwording van (eigen) discriminatie en oordelen op volle gang is gekomen. Dit is goed en ik vraag mij tegelijkertijd af hoe het toch kan dat deze discriminatie op uiterlijk (kleur) en ook het anders zijn dan het vaak grijze gemiddelde zolang is toegestaan en (lijdzaam) geaccepteerd door de maatschappij, die wij met elkaar zijn.

Het gaat veel verder dan afwijken van het gemiddelde, want de gekleurde bevolking is in vele delen van de VS( en de rest van de wereld) veruit in de meerderheid. Macht, egoïsme en angst zijn elementen die de ongelijkheid in stand hebben gehouden. Met een vicieuze cirkel van haat, egoïsme en angst, met alle negativiteit tot gevolg.

Het is zondagmiddag en we genieten van het zomerse weer, de tuin, het samenzijn met elkaar. We keuvelen over Vaderdag, genieten van lekkere pizza’s, wijn en via een gesprek over kansen op leuk werk komen we uit op de huidige demonstraties tegen racisme.

Dichtbij

Mijn oudste zoon vertelt over zijn ervaringen, waarmee de middag voor mij een donkere kant krijgt. Kortgeleden nog weer eruit gepikt bij een pascontrole te Rome. Hij was de enige gekleurde persoon en voelde vooraf al dat juist hij diegene zou zijn die gecontroleerd ging worden. Ook bij zijn werk moet hij bij zijn telefonische ondersteuning soms geklaag over die ‘buitenlanders’ aanhoren. Hij kan het scheiden, blijft kalm en professioneel.

Dan komt vroeger toen hij klein was aan de beurt. Verhalen die ik nog niet kende (of niet goed had laten doordringen) over racistische opmerkingen op de voetbalclub, vooral door ouders van de voetballertjes.

‘En op onze Michael lagere school dan’, vraag ik zwevend tussen hoop en vrees  met een droge keel, omdat in mijn beleving en herinnering onze school een baken en warme deken was van alles wat stond voor mooi, lief en rechtvaardig.

‘Toch ook hier’, zegt mijn zoon na een moment van stilte. Ik kijk naar hem en vervolgens naar de lucht die betrekt. Het bericht daalt na vijftien jaar neer en verscheurt de vredige zondagmiddag.

Wake up

Die nacht kan ik niet slapen en voel tranen opkomen van frustratie, machteloosheid en vooral over mijn eigen naïviteit. Een wake-up call voor het slapengaan.

Wil je met mij luisteren naar het prachtige lied ‘Freedom’? Voor ons allen. Voor actie, saamhorigheid, solidariteit en rechtvaardigheid.

Luistertip:Freedom, Anthony Hamilton

Ademhalen

Het lukte mij steeds niet goed om mijn gedachten te ordenen om tot een overzichtelijke en duidelijke column te komen over het onderwerp ademhalen. Het trok al wel een tijd mijn aandacht en deze week opnieuw. Wat moest ik erover zeggen? ‘Gewoon blijven ademhalen’ is een gevleugelde en ogenschijnlijk nuchtere uitspraak. Zaterdag had mijn sportcoach Marit van sportschool Mind & Motion een boek voor mij meegenomen over ademen (ontdek de kracht van ademhalen) Op dat moment besefte ik dat ik erover moest gaan schrijven. Al eerder had ik een boek over de krachten van goed (en verkeerd) ademhalen ‘ademloos’ en in één adem uitgelezen en was behoorlijk geïnspireerd geraakt over dit onderwerp.

Onbewust en bewust

Ik dacht aan de vergelijking met gitaarspelen. Ooit begon ik hiermee en vond dat ik al vrij snel een aardig deuntje kon spelen. In te zetten op feestjes, bij kampvuren en in huiselijke kring. Tot het moment dat ik de oneindigheid van mogelijkheden ging ontdekken van de gitaar en het besef doordrong dat het nog niet zo makkelijk was. Ik moest ‘flink aan de bak’ om het kampvuur gitaar niveau te kunnen ontstijgen. Ademhalen gaat gelukkig automatisch, je hoeft er niet bewust stil bij te staan. Het interessante is dat ademhaling onder het autonome zenuwstelsel valt en zowel bewust alsook onbewust kan worden aangestuurd. De wetenschap was tot voor kort overtuigd dat het onmogelijk was om het autonome zenuwstelsel te beïnvloeden. Het blijkt wel te kunnen!

Trainen

Je kunt jezelf dus trainen om het sympathische (inademing) en parasympatische (uitademing) zenuwstelsel positief te beïnvloeden. Op de juiste manier ademhalen heeft direct een positief effect en leidt tot meer ontspanning, meer focus en meer bewustzijn. Een QuickFix dus om in een ontspannen staat te komen. Alleen moet (mag) je het wel bewust trainen. Meestal vergeet je om extra aandacht aan je ademhaling te besteden op die momenten dat het juist handig of noodzakelijk is. Bv vlak voor het moment dat je een spannend gesprek gaat voeren.

Van rotsen springen/ vakantiepret

Tijdens extreme situaties word je soms even bewust van je ademhaling. Ik stond op een rots in Zuid Frankrijk en wist dat ik over enkele minuten aan de beurt was om de elf meter naar beneden te springen langs het donderend geraas van de waterval om uiteindelijk in het, in de oneindige diepte gelegen, meer te plonzen. Weliswaar vrijwillig en met een helm op en surfpak aan.. Het was een sportieve vakantie activiteit, echter mijn lichaam gaf alleen maar krachtige ‘mayday’ signalen af over dreigend gevaar. (flight or flight or freeze) Dit uitte zich in een te snelle (hoge) en oppervlakkige borstademhaling en leidde tot een paniekerige staat van zijn. Vlak voor het moment suprême, de sprong in het diepe, stokte mijn adem en verdween ik binnen luttele seconden, wat veel langer voelde, in het diepe donkere water.

Met een combinatie van hyperventilatie, duizeligheid, opluchting en overwinnaarsroes klauterde ik vanuit het water naar het droge. Zelfs nu nog bij het opschrijven van dit avontuur merk ik een stokkende ademhaling. Mijn lichaam herinnert het zich nog als de dag van gisteren. Ik besef dat trauma’s letterlijk in het lichaam worden opgeslagen en tot verkramping kunnen leiden. Alsnog er bewust doorheen ademen is een prachtig hulpmiddel.

Ik merk dat ik al steeds vaker bewust wordt van mijn ademhaling tijdens het joggen of bij spannende situaties en dan gaat het irritant vaak juist minder goed. Een soort van ‘bewust onbekwaam’ niveau. Ik heb dus nog een leuke uitdaging richting ‘onbewust bekwaam’ ademhalen ten tijde van spannende ongemakken.

Luistertip:The embrace, Ashana

 

Motiveren of inspireren?

Afgelopen weekend werd het mij opnieuw glashelder dat ik een ander niet kan, of beter gezegd niet wil motiveren tot verandering.

Ik beluisterde liggend op de bank via mijn iPhone een YouTube live webinar van Michael Pilarczyk, waarin hij behoorlijk confronterend een vragensteller ‘de les las’. Deze vragensteller vroeg namelijk via de chat of de coaches hem wilden helpen door middel van ‘een schop onder de kont’. Het antwoord was een scherpe uitleg dat niemand, maar dan ook niemand hem moet willen motiveren. Ook dat hij vooral niets moest gaan doen. Dit omdat de luisteraar weet (en vooral de vragensteller zelf) dat hij zijn doelen toch niet gaat behalen, omdat hij geen intrinsieke motivatie heeft en hoopt dat een ander het wel voor hem opknapt, of ‘zijn hand vasthoudt’. De paradox in dit voorbeeld is dat diegene met dit antwoord in feite toch wel ‘die schop’ kreeg, een wake up call om te beseffen dat je het allemaal zelf mag (niet moeten) willen en doen.

Mindset

Een cursist noemde mij laatst, dat hij uiteindelijk het besef had gekregen het alleen te moeten doen. Dit bedoelde hij positief. Mijn ‘tegeltje’ is; Je mag het zelf doen, maar het hoeft niet alleen. Ik ben ervan overtuigd dat als je iets echt wil, het je ook gaat lukken. Bemoediging, wijze raad, ondersteuning en hulp komen dan ook op je pad. Ondersteuning bij intrinsieke en extrinsieke motivatie (bijvoorbeeld door middel van goede vragen stellen, ‘spiegelen’, uitwerken planning, terugval voorbereiding etc.) kan gegeven worden. De intrinsieke motivatie komt uiteindelijk uit jezelf, deze kan niet opgelegd worden. Deze ontstaat vanuit passie en inspiratie en misschien ‘geboren’ en geholpen door mensen die jou geïnspireerd hebben. Ik heb geleerd dat als iets mij niet lukt, ik mijzelf altijd mag afvragen of ik het uiteindelijk wel echt wil. Dit scheelt veel tijd en frustratie en vergemakkelijkt mijn keuzes.

Inspiratie

Een tijd geleden was ik mede organisator van een congres. Een bekend spreker vertelde ons tijdens zijn lezing dat slechts 5 tot 10 procent van wat hij vertelde bij de luisteraar binnenkomt en blijft hangen. Dit percentage is zelfs nog aan de optimistische kant. Soms blijft er een zin of een uitspraak hangen. De spreker heeft je op zo’n moment geïnspireerd. Het is vervolgens aan mij of ik deze inspiratie ga omzetten in mijn eigen intrinsieke motivatie wat zal gaan leiden tot een uitgewerkt plan, vertrekpunt, doel en de bijbehorende acties. Angst kan trouwens ook een aanzet zijn tot het versneld vinden van motivatie. Al is de route vanuit passie inspirerender.

Hierbij een overdenking van de heilig verklaarde filosoof Franciscus van Assisi (1182-1226)

Geef me de moed om te veranderen wat ik kan veranderen; geef me de sereniteit om te accepteren wat ik niet kan veranderen en geef me de wijsheid om het verschil tussen beide te zien.

Wie of wat is jouw inspiratiebron?

Luistertip:A Change is Gonna Come, Neville brothers

Dansen op recept

Bij het opruimen van de zolderkast kwam ik in een doos een stapel oude foto’s tegen. Blijkbaar waren deze ooit door mij vergeten om in een fotoalbum te plakken.

‘Ik ben in New Orleans (VS) op een feestje van een Black Community en sta te dansen’.

We waren de enige witte mensen en vielen eigenlijk nog meer op door onze houterige manier van swingen, dan door onze huidskleur. Tenminste dat vond ik, mijzelf vergelijkend met de groep. Wat een power en lenigheid en plezier hadden deze mensen in het bewegen. Ik geloof niet zozeer in het genetische component, wel in de opvoeding en cultuur van generaties lang vooral en veel te dansen. Uiteindelijk zeggen we dan dat het in de genen zit. In gedachten ging ik terug naar mijn eigen ‘dans’ geschiedenis.

In ons ouderlijk huis werd er door mijn ouders nagenoeg niet gedanst, al herinner ik mij wel dat ze een poging hadden ondernomen door een paar lessen foxtrot te proberen. Ze wilden op bruiloften en partijen ook ‘in beweging’ kunnen komen in plaats van op gezapige feestelijke bijeenkomsten aan een deprimerend lange tafel te blijven zitten.

Dansen

Ik was getuige van hun vierkwartsmaat geschuifel onder ‘muzikale’ begeleiding van Nico Haak en de Paniekzaaiers van de voor mij akelige Foxie Foxtrot hit. De zenuwachtig geagiteerde stem van mijn vader overstemde alles, omdat het bewegen en de kunst van evenwicht bewaren in combinatie met tellen en leiding nemen hem niet lukte. De Lp verdween in de kast, de lessen werden gestaakt en het leven ging weer zijn dansloze gangetje. Ik miste deze muziek niet, al bleef (en blijft) het deuntje heel irritant altijd vlakbij in mijn geheugen, klaar om zichzelf in volle glorie opnieuw te laten horen.

Mijn eerste echte kennismaking met dansen was tijdens de middelbare schoolperiode. Bij klassenavonden gingen de tafels aan de kant en nam één de rol van dj op zich. Vooral het slowen werd populair. Deze super sensuele vorm van tegen elkaar aanhangen en langzaam rondjes draaien werd razend populair op onze zolderfeestjes thuis, waarbij ook stiekem extra bier en wijn voorraad naar boven werd gesmokkeld.

De mini zolder dans -slow -swing ervaringen gingen tijdens mijn studententijd over in frequente weekend bezoeken naar de disco’s. Eigenlijk was het pas cool op de dansvloer als je na 01.00 uur kwam, anders stond je een beetje sneu te bewegen tussen jong puberende groepjes die op tijd weer thuis moesten zijn. Vanaf een uurtje of drie ‘s nachts was het eindelijk vol op de dansvloer en ik herinner mij vooral de swingende opzwepende muziek van ‘Prince’ die mij tot hogere sferen brachten. Het fijnste was om in alle anonimiteit lekker los en vrij te kunnen bewegen. Ik kon mijzelf daarmee in een gelukzalige toestand dansen, te vergelijken met een vorm van trance.

Effecten

De hersenen maken endorfine aan en de hersensctiviteiten concentreren zich tot een kleiner oppervlak, waardoor je bijna volledig opgaat in het moment. De betovering verbreekt abrupt op het moment dat je jezelf in de spiegel ziet en bewust wordt van je omgeving en het interne stemmetje (kan dit wel, zie ik er wel ok uit, beweeg ik wel esthetisch verantwoord? etc.) zich weer ermee gaat bemoeien.

Dansen

Ik prikte de ‘vergeten’ foto op mijn moodboard, zette een lekker muziekje op en danste mijzelf fit en vrolijk. Als leefstijlcoach hou ik een stevig pleidooi voor het ‘goed gevoel recept’, omdat bewegen gezond is en omdat je er blij van wordt:

Voor thuis gebruik; minimaal 1x daags een swingnummer uitkiezen en los gaan. Waarschuwing: gebruik de voor u passende songs, anders kan het de fijne gemoedstoestand aantasten.

Wat is jouw favoriete dansnummer?

Luistertip:Feeling good, Faithless

Donkerder en lichter

Ik sloeg het boek na de allerlaatste bladzijde dicht en bedankte in gedachten de schrijver. ‘Een mooi ritueel ter afsluiting van een boek’, vond ik altijd. We hadden immers een tijdje samen opgetrokken in het verhaal. In een ontspannen ‘leesflow’ had ik het verhaal tussen de zaterdagse mooi weer brunch en het verlate buiten avondeten bij het vuur uitgelezen. Het contrast van het vriendelijke zachte zonlicht met schapenwolkjes, vermengd met speelse vogelgeluiden in onze vrolijk ontluikende voorjaarstuin en de zwarte inhoud van het boek was groot. Gelukkig waren er ook passages over prille puber liefdes in zonnige parken van Amsterdam die als een welkome adempauze voor alle zware emoties voelden.

Perceptie is projectie

Toch namen ook deze mij onbedoeld mee in een ‘oude film’, terug naar mijn eigen jeugd en pijn. Steeds was in het verhaal de aanwezigheid van het dreigende noodlot en lagen de gevoelens van onrechtvaardigheid steeds op de loer, klaar om op een onverwachts moment je te bespringen. Alsof je vanaf de hoge springplank weer die trillende koude angst in je lichaam voelt prikken en bij een toenemende ‘knoop in de maag’ en te hoge ademhaling uiteindelijk wel sprong. Deze voelde vervolgens als een eindeloze val met als resultaat een plotselinge onderdompeling in het te koude donkere water.

‘Donkerder’van de Nederlandse schrijver Ritzo ten Cate had mij geraakt.

Wij zijn de maatschappij

‘Hoe beland je in de rafelranden van onze maatschappij, of kieper je eroverheen’, dacht ik. Verstandelijk wist ik allang dat er een dunne scheidslijn is tussen erbij horen en eenzaamheid of uitgestoten zijn. Wij zijn sociale wezens en hebben elkaar nodig. Uiteindelijk is eenzaamheid doodsoorzaak nummer één. De rode draad in het boek over ‘dakloosheid’ liet mij diep voelen dat onze ‘maakbaarheid’ maar beperkt houdbaar en beïnvloedbaar is. Als we geen anderen meer hebben (ons leven bestaat nu eenmaal uit ‘samen’ en afscheid) wordt het allemaal kil en zinloos. Ik had Donkerder in mijzelf toegelaten en had de pijnlijke gevoelens durven voelen. Juist daardoor werd het nu lichter in mij.

Samen

Ik besefte nog meer dat het vooral gaat om de regie nemen over je eigen leven en openstaan voor wat ik vandaag kan doen voor diegenen die op mijn pad verschijnen. Ik gaf het boek een mooi plekje in mijn boekenkast en genoot van het zicht op de ondergaande zon.

Luistertip anotherday in Paradise, Phil Collins

Leestip: Donkerder, Ritzo ten Cate