Help, de amygdala gaat af

Fight, flight or Freeze

We zijn geprogrammeerd op het detecteren van gevaar en zijn gericht op overleven. Weg van pijn en angst en richting plezier (geluk) en veiligheid. Het is een tienduizenden jaren bestaande overlevingsbedrading van onze hersenen. 

Helaas zijn we ten gevolge van deze degelijke overlevingsbedrading en ervaringen ook heel goed geworden in het direct zien en opmerken wat niet goed gaat, we kunnen uitstekend op de loop gaan met die ene negatieve opmerking, bijvoorbeeld het zien van dat ene vlekje op de pas geverfde muur en zijn goed geworden in ondermijnende zelfkritiek.

Nu we weten dat de oorzaken voornamelijk liggen in het ondertussen verouderde programma, (‘bv de gevaarlijke beer is vervangen door die akelige teamleider’) helpt ons dat hopelijk bij het relativeren van onze negatieve gedachten. Het speelt zich namelijk alleen af in ons hoofd. (ik heb het niet over mishandeling).

Ik kan de ander niet zien, behalve het verhaal wat ik in mijn hoofd creëer over de ander

We geloven de verhalen die we onszelf vertellen. We geloven de verhalen die anderen ons verteld hebben. We zijn experts geworden in negativiteit. ‘Als dat kan, dan lukt het tegenovergestelde ook’. ‘Laten we dan vooral ook experts worden in positieve verhalen en gedachtegangen’, dacht ik.

Werk vooral aan de 7 procent van wat je bewust denkt om de onbewuste 93 procent blijvend te beïnvloeden.

Via zelfacceptatie, Zelfliefde, Acceptatie van die anderen, Zuiver en mild spreken naar jezelf en de ander.

Fijne week en Hug, Tonie 

Luistertip: Sade, soldier of lovehttps://www.youtube.com/watch?v=TaD3SgPuccE

Verstuurd vanaf mijn iPhone

Psycho Motorische Therapie en Agressie Regulatie

Op het Leefstijl congres te Haarlem bezoek ik een workshop bokstherapie. Dit maakt indruk op mij. Een kickbokser en een cliënt staan in de ‘boksring’. De therapeut staat buiten de ring. Tijdens het boksen wordt door de therapeut regelmatig ‘de dans’ stopgezet, om via indringende vragen de cliënt zich bewust te laten worden van zijn gedrag en om vooral te stimuleren om met met gezonder gedrag te experimenteren. ‘Waarom deed je zo snel stappen naar achteren’ en herken je terugtrek gedrag in jouw dagelijks leven?, zijn enkele vragen die als een mokerslag binnen kunnen komen.Ik besluit om dit onderwerp in een podcast terug te laten komen.

On air

Twee mannen zitten tegenover elkaar, microfoons optimaal afgesteld en geluidskwaliteit gecheckt. De glazen water staan klaar. Ik neem nog een paar laatste pepernoten uit het schaaltje nu het nog kan. Nog een korte afstemming over de opzet en inhoud van ons gesprek, want hij heeft heel heel veel te vertellen, dus keuzes worden gemaakt. Ons gesprek gaat over Psycho Motorische Therapie (Pmt) en agressie regulatie. De lichten dempen en we zijn ‘On air’.

We zijn al decennia lang bevriend en bijzonder wat een microfoon voor je op de tafel en opname apparatuur doet met de interactie. Het heeft iets spannends en in het begin voelt het eerst wat vreemd om op deze wijze met elkaar te praten. Ik weet dat dit gevoel binnen vijf minuten zal verdwijnen. We hebben voor het komende uur een belangrijke missie, nl een goed en vooral leuk en ontspannen gesprek met heldere informatie over deze lichaamsgerichte therapie.

Psycho Motorische Therapie

‘Wat is pmt en wat is agressie regulatie’, vraag ik nadat Cees de pmter en bewegingswetenschapper zich heeft voorgesteld. Ik vraag hem om vooral in ‘Jip en Janneke taal’ ons mee te nemen in de wereld van de psycho motorische therapie.  ‘We leren mensen met psychische klachten via lichaamsgerichte oefeningen zich bewust te worden van de signalen van het lichaam en hun gedachten, om te komen tot een gezondere manier van handelen’, zegt Cees.

Woede

Ik probeer het gesprek richting boksring te dirigeren, omdat ik dit zo indrukwekkend vond. ‘Het gaat ook over ‘agressie regulatie’, waarbij Cees het verschil tussen constructieve woede en destructieve woede uitlegt. Vanuit de actie komen mensen vaak letterlijk hun blokkades tegen. ‘Alleen maar rammen op de bokszak levert vaak alleen maar meer agressiegevoelens op’, legt Cees uit. Het is dus heel belangrijk om met kleinere opdrachten en vragen te werken om te ervaren dat je zelf weer de controle krijgt over je impulsen, patronen en gedachten.

‘Mijn pen blijft voor het eerst steken’. Ik adem bewust even rustig in en uit en het antwoord dient zich In de ontspanning van het parasympatische zenuwstelsel al aan. ‘Een column over Pmt laat zich niet vangen in een column’, besluit ik.

Non verbaal

Cees richt zijn hand op om zijn verhaal kracht bij te zetten. ‘Volgende keer bij een voortzetting van het gesprek wil ik er ook beeld bij’, besluit ik en visualiseer een interview in de boksring met camera’s rondom opgesteld.

Luistertip: Bellybotton, Naima Jorishttps://www.youtube.com/watch?v=2NRyeAmDPhM

Mocht je meer informatie over deze bijzondere vorm van behandeling willen hebben, luister dan naar de Podcast. Deze staat online (Instagram toniesleefstijl en klik link in de bio) Of via YouTube tonie roerdink

Overleven in de schotse natuur

Over – leven in de natuur.
De afspraak met Ritzo stond al een tijdje gepland. Als slot van zijn opleiding tot bushcrafter moest hij nog een laatste ‘proeve van bekwaamheid’ voltooien.
Dit betekent vijf dagen en nachten met een klein groepje overleven in de Schotse natuur. Door de opleiders bewust gepland in de herfst, met de meeste kans op onaangenaam koel en regenachtig weer in een onherbergzaam en leeg gebied.
Er was een serieuze opleiding van twee jaar aan voorafgegaan; kennis opdoen en ervaren hoe te kunnen overleven en leven met en van wat de natuur te bieden heeft.

Ritzo is net een paar dagen ‘geland’, terug uit het over – leven en we zitten tegenover elkaar in de knusse studio van het tuinhuis voor een podcast gesprek in de reeks gezondheid en leefstijl. Een format van ongeveer 45 minuten.
Tenminste dat dacht ik. Gaandeweg het gesprek bemerk ik dat dit een dermate heftig verhaal is met diepe impact dat het zich niet laat vangen in drie kwartier. Ik laat het kader van de tijd maar los door proberen mee te gaan in de vertraging, wat mij bij vlagen lukt.

Trauma experiment

Ritzo is namelijk helemaal nog niet ‘geland’. Zijn avontuur is een min of meer (on) bewust gekozen trauma experiment, waarbij de stresshormonen nog volop in zijn lijf zitten.
Het enige verschil met trauma is dat er geen herinneringen zijn verdrongen en de emotie regulatie in wakkere staat nog intact is.

Mijn verbazing neemt tijdens het gesprek steeds meer toe. ‘Dus geen tent, slaapzak, geen regenkleding, geen voedsel, geen water, geen aansteker mee en een veter uit je schoen gebruiken om vuur te maken’, zeg ik en bemerk bij mijzelf het ongeloof. Ik neem nog een slok van mijn warme thee.
‘Klopt’, zegt Ritzo en hij vertelt dat naast je eigen kleding er alleen een mes, pannetje, stuk touw en vishaakjes mee mag in het grote ruige Schotse gebied voor vijf dagen en vijf nachten.
Het bosrijke gebied grenst aan de zee. ‘Vandaar de bemoedigende vishaakjes’, denk ik en vraag hoe ze bescherming tegen de kou vonden. Ik kijk even naar de rustgevende vuurvlammen van de houtkachel rechts van mij en denk aan mijn eigen aversie tegen kou en liefde voor warmte.
‘Vuur en water is het allerbelangrijkste en rondom het vuur bouwden we op dag 1 onze shelter van boomtakken en takjes van de groenblijvende zilverspar’.
‘Op de avond voordat we het gebied in gingen, vertelde de leiding ons dat er de komende dagen veel regen en ook storm verwacht werd’.

‘Alle ingrediënten voor een heftig avontuur aanwezig, met als extraatje een storm’, overweeg ik alvast als headline.
Ritzo vertelt zijn verhaal op een ingetogen, haast gemoedelijke manier, alsof we een dagje uit nog even doornemen.

Gaandeweg het gesprek besef ik dat dit veel verder gaat dan een serieuze scouting overlevingstocht met spannende opdrachten om de teamspirit te verhogen. Dit gaat over overleven. Dit gaat over de actie die dwingend noodzakelijk is, omdat je het anders gewoonweg niet overleeft.
‘is dit spelen met vuur, gaat dit niet te ver’?, vraag ik mijzelf af en vraag wat het hem heeft opgeleverd.
‘Overleven, leven met de dood dichtbij en diep respect en liefde voor de natuur’ is mijn korte samenvatting van Ritzo zijn antwoord.
‘Misschien is het goed om te luisteren naar de podcast voor het hele verhaal’, denk ik.
Het verhaal heeft mij geraakt, met het dringende besef dat wij de natuur hard nodig hebben en de natuur ons niet.

Luistertip: Eli, Kaz Lux en Jan Akkermanhttps://www.youtube.com/watch?v=ZtxaoRdXVs4
Quote: Leef alsof je morgen zou sterven. Leer alsof je eeuwig zou leven.” – Mahatma Gandhi
Tonies Podcast:https://youtu.be/TTD8-UnnQCo

Appelboom

Ondertussen wonen we alweer acht jaar in de Parel van het Noorden. Ik heb een groot deel van mijn leven in de stad Groningen gewoond en besloot om naar het groene weidse platteland te verhuizen als de kinderen het huis uit gingen. Het werd uiteindelijk Westeremden. Collega Peter (Luttikhuizen) tipte mij; ‘ik moet je even wat laten zien’, zei hij op een ochtend met zijn bekende ingetogen glimlach. Vervolgens toonde hij via het grote scherm ons toekomstige huis.
‘Wauw dankjewel voor de tip Peter’, zei ik behoorlijk onder de indruk en maakte er nog diezelfde dag werk van. Mede aan hem hebben we te danken dat we hier wonen. Een lunch ergens tussen kerst en oud en nieuw met hem en z’n gezin op locatie was mijn wijze om hem te bedanken.
Nog geen drieënhalf jaar later overleed Peter en zijn dochtertje Aminga. Op 22 augustus 2017 bij het oversteken op de parkeerplaats Lauwersoog richting boot, ten gevolge van een fataal verkeersdrama.

Ik transformeerde van een ‘betonmens’ richting natuurmens. Als stadjer had ik niet veel kennis van de natuur en nog steeds niet, maar ik begon steeds meer bewondering en respect voor flora en fauna te krijgen.
Ik ‘viel’ direct voor de bijzondere appelboom achterin onze tuin. De stoere uit de kluiten gewassen Groninger Goudreinet boom overleefde tot nu toe alle bewoners die hier tijdelijk hun levens hadden geleefd.
Onverstoorbaar geeft de boom al decennia elk seizoen weer een nieuwe prachtige aanblik, met als ultiem hoogtepunt het herfst cadeau van honderden rijpe appels en dat ieder jaar weer opnieuw.

Appelboom
‘Wat ben je een prachtige boom’, zeg ik bewonderend.
Ik klim met behulp van de uitschuifbare ladder vanuit het midden van de boom omhoog
en word op grote hoogte gedragen door zijn sterke zijarmen.
De appels pluk ik van hun plek en leg ze zorgvuldig één voor één in de omhoog meegebrachte emmer.
Hier op grote hoogte voel ik de energie van de boom nog intenser. Intuïtief sla ik mijn armen om de dikke stam en vlij mijn wang even tegen de koele bast.
Bijna alle appels heb ik ondertussen geplukt, urenlang trap op trap af, of ze zijn uit zichzelf gevallen en opgeraapt.

Blijf bij ons

Boven mij, net waar ik niet meer bij kan hangt de laatste appel.
‘Blijf nog lang bij ons’, fluister ik en bemerk tot mijn eigen verbazing dat ik ben ga praten met mijn boom. Opeens ben ik bang dat de boom ziek wordt of nog erger, doodgaat. Ik voel tranen opkomen en sta het gevoel hier boven in de boom maar even toe; mijn angst om dood te gaan, mijn melancholie over de tijdelijkheid van ons bestaan, mijn emoties over de tijd die aan mij voorbijglijd en nooit is vast te pakken.
Hier bovenin de grote stoere sterke oude appelboom komen verleden en heden even samen. De boom laat mij naar beneden kijken en opnieuw zie ik de vele feestelijke tuin belevingen met vrienden en familie van de afgelopen jaren voorbijkomen.

Peter

Ook mijn herinnering aan het bezoek van Peter hier in ons huis en tuin ergens tussen kerst en oud en nieuw in 2014 komt via de ‘hoog boven in de boom tijdlijn’ nogmaals voorbij. Net zoals de aankoop van het huis acht jaar geleden en het prachtige gedicht van Leonie over de appelboom die zij enkele jaren geleden schreef vanuit het tuinhuis met uitzicht op de appelboom:

Eenzame Appel (Leonie Bais)

Eenzame appel


Verwoede pogingen van de omstandigheden


Om hem van zijn voetstuk te blazen


Velen had hij al zien vallen


Maar het was nog niet zijn tijd

Hij wachtte liever op de lente

‘Blijf nog lang bij ons’, spreek ik bezwerend uit en vul de laatste kist met appels.

Luistertip: Ombra Mai Fu , Nederlands Blazers Ensemble/ Maria Fiselierin / Handelhttps://www.youtube.com/watch?v=NqLT5RMJuPg

Leestip: Leven en dood, toniescolumns 31 augustus 2017

Tonies Podcast

Voor mijn vertrek naar mijn gast check ik nogmaals of ik alle attributen voor de geluidsopname bij mij heb. Uiteraard zit alles er nog in de handkoffer; mijn laptop, microfoons met standaard, katrol- verlengsnoer, geluid verdeelkastje, geluidsbox om geluid te kunnen checken en mijn vragenlijstje voor het gesprek.

‘De controle behoefte neemt toe bij toename van consequenties’, besef ik en denk aan de talloze keren dat ik toch maar even terugloop om te checken of ik de autolampen wel heb uitgedaan.
Een vriendin legde mij een keer uit dat zij altijd heel bang is om de strijkbout vergeten uit te doen. Vandaar haar hardop uitgesproken mantra tijdens het strijken ‘strijkbout uitdoen’ (column ‘strijkbout uitgedaan’? (29 juli 2022) ‘Het heeft allemaal met focus te maken’, bedenk ik en stap ondertussen weer uit de auto om weer terug naar het huis te  lopen om alsnog de autosleutel te pakken.

Studio

Meestal heb ik de podcast gesprekken in mijn tuinhuis. Dit is een mooie rustgevende en groene omgeving. De omstandigheden voor het geluid zijn goed, de sfeer in het tuinhuis relaxed. Soms vraagt een gast om op eigen locatie te komen.
Even later rijd ik dus naar Groningen, uiteraard ruimschoots op tijd. Mijn gewoonte om ‘te vroeg’ te vertrekken heeft mij al talloze keren geholpen om stressvrij te blijven als er onderweg onvoorziene omstandigheden voordoen. Mocht het toch anders lopen, dan kan ik dat meestal ook accepteren.

Mijn mantra is ‘Het loopt altijd anders dan verwacht’.

Deze mooie overtuiging scheelt heel veel frustratie. Ik heb er wel wat voor moeten doen in mijn leven om deze mantra te accepteren en erin te geloven.
Ik constateer bij mijzelf toch een lichte spanning, want het is een andere locatie, plus ik ken de geïnterviewde niet en de apparatuur moet op de bestemming nog geïnstalleerd worden. Afzonderlijk van elkaar allemaal niet erg, maar bij elkaar zorgt het toch voor enige spanning. ‘Vooral of de apparatuur het wel weer doet’, weet ik. En ik denk onwillekeurig weer aan die ene keer dat een gesprek niet goed was opgenomen.
Kundalini yoga

Dit keer spreek ik Agnes Klinkert. Zij is kundalini yogadocent. We hadden afgesproken dat ik eerst een individuele les zou volgen om aansluitend in gesprek te gaan.
De gecombineerde verbonden ademhalingsoefeningen met archaïsche bewegingen zorgen voor een ontspannen staat van zijn. Ik ga even uit mijn hoofd en vooral richting lichaam.
Even later ben ik heerlijk ontspannen en met een energieke focus  gaan we in gesprek over de voordelen van kundalini yoga voor een positieve gezondheid en leefstijl.

‘Voorlopig kan ik nog wel doorgaan met mijn reis langs mensen die zich bezighouden met gezonde leefstijl en geluk’, denk ik op weg naar huis.
In gedachten reciteer ik mijn intro van onze podcast;
‘We zijn allemaal op zoek naar geluk en welbevinden, naar balans. We hebben allemaal te maken met tegenslagen en soms met het lot. Voor de een lijkt dat goed af te gaan en voor de ander is het lastiger.
Hoe kun je nu zelf je invloed op geluk en welbevinden verhogen? En wie zijn die mensen met hun specialisme en drive, die klaarstaan om anderen te ondersteunen. Deze vragen houden mij als coach en begeleider al langere tijd bezig. Vandaar deze Podcast’.

Met een druk op de ‘We transfer’ knop stuur ik alles naar mijn zoon Devon en schoondochter Amber.
De techniek en lay-out verzorgen zij elke keer weer met focus en liefde voor weer een mooie Podcast.
‘Wat een mooie missie hebben wij’ om gezonde leefstijl onder de aandacht te brengen’, denk ik met een glimlach en beluister op weg naar huis de swingende Podcast tune van Brent Lewis.

Luistertip: Dinner at the sugerbush, Brent Lewishttps://www.youtube.com/watch?v=cLj-h4qvw-U
Luistertip 2: Tonies Podcast voorbeeld https://youtu.be/cbMIfbyVy8E


BikevoorParkinson 2022


Afgelopen weekend mochten we weer meedoen met de Bike voor Parkinson in het glooiende zuid Limburg.
Ik las mijn eigen Parkinson column van precies een jaar geleden terug en twijfelde even of ik het onderwerp wederom zou beschrijven.
Ik had immers alles al verwoord? ‘Toch niet’, dacht ik, want herhaling is de kracht van de boodschap. Ook moet dit onder de aandacht blijven. Vorig jaar fietsten we voor de mantelzorgers en dit jaar worden de donaties besteed aan online sportlessen voor mensen met Parkinson.

Saamhorigheid

Ook dit keer was het weer een prachtige warme nazomerse dag, de omgeving betoverend mooi, de zon uitbundig en de onderlinge sfeer goed. Deze wielertocht is een mooi voorbeeld van anti stigma en een inclusieve maatschappij, waarin iedereen zichzelf kan zijn en geaccepteerd wordt.
Ebikers, toerfietsers in allerlei variaties, racefietsers, alles zag ik voorbij komen. Geen machogedrag, wel saamhorigheid.
‘Eigenlijk moet het Bike tegen Parkinson heten’, dacht ik of ‘Bike voor Parkinson de wereld uit’, want ik ben tegen Parkinson.

Parkinson

Mijn broer heeft ondertussen al meer dan vijf jaar Parkinson. Hij gaat passievol gedreven door met fietsen. Mijn broer is een goed voorbeeld van iemand die denkt en handelt in mogelijkheden.
Langzamerhand moeten zijn doelen worden bijgesteld. De racefiets is, gedicteerd door de Parkinson, ingeruild voor de Ebike tourfiets.
De snelheid is verruild voor een meer ontspannen (meditatieve) manier van fietsen.
Mijn broer moet zich bewust regelmatig aanpassen en keuzes maken, omdat zijn lichaam hier vaak dwingend aandacht voor vraagt.
Wat kan nog en waar moet ik afscheid van nemen, zijn reële vragen die hij zich bewust regelmatig moet stellen.

Leef- Tijd

‘Verandering is de enige constante en geldt voor ons allemaal’, denk ik. Alleen gaat het afnemen van lichaamskracht met het klimmen van de jaren over het algemeen sluipenderwijs. Confrontaties zijn er soms ook,  bv bij het zien van een vroegere foto van jezelf, of bij een ontmoeting met iemand uit vervlogen tijden, of bij het overlijden van een dierbare.
We zijn meestal niet te vaak bewust met de tijd bezig.

Met Parkinson wel, de tijd wordt dwingender. De drie maal daags medicatie is een conditionering en een noodzakelijk hulpmiddel. Bij kou begint het lichaam te trillen. De lijst van ongemakken is lang en dan heb ik het nog niet eens gehad over het mentale stuk.
Mijn broer richt zich op mogelijkheden. Hij fietst net als vorig jaar naast en soms voor mij aan. Ik zie jarenlange fietservaring in zijn houding en bemerk zijn onverzettelijkheid. Ondanks de belemmeringen speelt voor hem de Chronos tijd nog een belangrijke rol. ‘Doorgaan en eerst flink kilometers maken’, is zijn reactie op mijn te vroege ‘koffie op een terras’ verzoek.
Respect

Ik heb respect voor hem, net als vorig jaar.
Ik heb bewondering voor hem, net als vorig jaar.
Ik ben blij en dankbaar dat hij mijn broer is, net als vorig jaar.

Ik wens ons nog vele mooie gezamenlijke fiets avonturen, waarbij de Chronos (klok) tijd even minder telt en de Kairos (gevoel) tijd ons meeneemt naar de intensiteit van het plezierige tijdloze moment.
(Net als vorig jaar)

Recept: Drie maal daags: ‘Ik ben blij en dankbaar dat….’
Luistertip: Clocks, Coldplay
https://www.youtube.com/watch?v=PFW2uSCZ0uE



Be nice to each other

On the ferry from Emden (Germany) to Delfzijl (the Netherlands) we experienced two opposites of human contact within the space of two hours.

The aggressive form

Our bicycles were being brought on board by a captain who was clearly in a rush. When Joke helpfully pointed out in English that her back tyre was punctured he responded as if stung and snapped  ‘Sie sind in Deutschland, mann soll hier deutsch sprechen’and deliberately left her bicycle on the quay. All this whilst Joke was simply trying to be helpful given that a bicycle with punctured tyre would be difficult to roll up the gangway and explaining this in German was more complex than she thought her grasp of the language would allow.

The loving form

Not long thereafter an older employee of the ferry came to us and offered his apologies for the conduct of the captain. In German and English this kind gentleman explained that his colleague had a bit of a problem whilst imitating his agitated behaviour. Apparently the captain had been ignoring him for months and he advised us ‘Ruhig zu bleiben’. I made it clear that we were calm and certainly would not be looking for a confrontation and saying “Wir sollen freundlich sein nach einander”. By that point I had already noted that the captain had gone back for the bicycle and placed it on board. With a relieved look on his face and a friendly nod he moved on to sell tickets to our fellow passangers. Needless to say, this type of confrontation is uncomfortable and the fact that somebody has behaved towards you in this manner is not good for your ego. Thankfully I only needed to let the feeling well for a moment before it vanished into the fresh sea air and the gentle lapping of the waves. 

Skateboarder Jakob from Denmark and dinner at the ‘Roode Haan’

As if by design no sooner had this incident passed before we had a wonderful encounter. The young Jakob was travelling alone from Denmark to Amsterdam. ‘Where can I buy a ticket’, he asks us, having first checked if we spoke English. We immediately feel an unspoken connection. Jakob is travelling with his skateboard from his home to Amsterdam which just a rucksack and a lightweight tent. His plan for the coming night is to sleep over somewhere in Groningen. We offer him a place to sleep at our home and once the ferry lands we travel together to the cafe “de Roode Haan” in our village, owned by Teus and Karin. Sometimes you find magic in little things such as the fact that a couple sitting next to us speak Danish and (again) another skateboarder passes the terras. The food and drinks are excellent and we feel a positive energy encircle us here in the pearl of the north, Westeremden. Jakob explains that he is extending his gap year and that ‘by not constantly being concerned with what I want to do, I expect something will come my way’.

My first thought is ‘He’s right’, but I cannot help volunteering the suggestion that sometimes it helps to nudge the subconscious into the light. ‘What are your top five values’, I ask him whilst I suspect having already recognised a few.

Anyone who decides to travel alone on a skateboard from Denmark is likely to value a combination of adventure, lifestyle, perseverance, courage, trust and freedom. Or does he have a need to prove himself due to the fact that his parents travelled extensively when they were young and set the tone for their family? Jakob explains that even if that was the case it would be difficult to match his parents travels even if he wanted to. We conclude that the act of travelling alone in itself allows you to gain a wealth of life experience and understand what you value. I have to say that I admire and respect this young 21 year old Danish adventurer.

Amsterdam

The next day after breakfast we drive to the drop-off point near Middelstum where Jakob continues his journey. As he is travelling around fifty kilometers a day I calculate he’ll be halfway to the Afsluitdijk before nightfall. “Something for the Guinness Book of Records” I say enthusiastically. He smiles but avoids the compliment. It strikes me that modesty is as much a virtue as strength as I give him a farewell hug. “It was very nice to meet you and thanks for everything” Jakob says before leaving, firmly pushing off with three steps left and right of his board. Safe travels Jakob,’ I think, watching him head towards the horizon on his skateboard, towards new adventures.

Translation and advice: Jonatan de Haan

Music tip:

Fred Freddies Drop, the Rafthttps://www.youtube.com/watch?v=SmqKTBa47sM

Quote: Love is a verb, show that you mean it

Herinneren van een herinnering

Herinneren van een herinnering

Op de laatste dag van ons verblijf in Frankrijk, nodigt vriend Dick mij uit voor een Bourgondisch diner in het middeleeuwse en toeristische Chateauneuf, gelegen in de Cote D’or. Dit schilderachtige plaatsje kan naast de auto, ook bereikt worden via een steil kronkelende ‘fiets uitdagende’ klim. Het dorp heeft als hoogtepunt het romaanse Chateau, gebouwd tussen de twaalfde en vijftiende eeuw. Als ik eerlijk ben, gaat mijn aandacht nu meer uit naar het restaurant. Het is te makkelijk om in deze column de suggestie te wekken dat ik alle muren, trappen, torens en andere ruimten van het chateau geduldig heb bestudeerd met het op A4 geplastificeerde Franse aandachtspunten lijstje.

Wel ben ik beneden in de vallei even uit de auto gestapt om een panorama foto te maken, waarbij ik constateer dat het ansichtkaarten – achtige Chateau zich nog niet zo makkelijk laat vangen in een frame. Ooit is het strategisch gebouwd op een 342 tot 542 meter hoge rots. Ook hier is het toerisme nog onder controle. Er wonen slechts 85 mensen in dit kunstenaarsdorpje. Er zijn twee cafés en een restaurant. Uiteraard is er ook het winkeltje voor de toeristen. Verderop is er een Parkeerplaats, met mogelijkheden voor (toeristen) bussen, strategisch naast het point de vue (uitzichtpunt) gesitueerd. De toeristen volgen vaak dezelfde route; een bezoekje aan het kasteel, het terras en of restaurant en het nogal dwingend gedicteerde uitzichtpunt. Vanuit deze plek heb je uitzicht over de vallei canal de Bourgogne.

De weddenschap

Het is ondertussen donker geworden, de maan knipoogt en de sterren vermeerderen in oneindig toenemende weelderige overvloed. We lopen terug richting Parkeerplaats. Opeens zie ik een herkenningspunt als we langs een terras lopen. ‘Hier hebben we vorig jaar met elkaar gezeten’, zeg ik opgewekt en herinner mij dat ik binnen deze zaak een specifieke kurkentrekker voor de oudere wijnen heb gekocht. Dick ontkent resoluut het terrasgedeelte en verwijst naar een ander terras verderop. Ik zie direct kansen, want de ‘ik heb gelijk’ overtuiging overheerst. Ik herinner mij dat ze toen oververmoeid waren van al het klussen in hun Pied-a- Terre (ik heb van vorig jaar de foto’s van hun lichaamshouding en gezichtsuitdrukking grondig bestudeerd) en zet dus met gemak een weddenschap in, voor een mooie fles wijn. ‘Zo tussen de 30 en 50 euro’, zeg ik beheerst triomfantelijk, want ik wil ook weer niet te hebberig overkomen. Omdat er geen bewijsmateriaal is, schakelen we een hulplijn in van het thuisfront en beide partners verwijzen tot mijn verbazing naar het andere terras. Opvallend is dat er toen geen foto’s van ons op dat terras zijn gemaakt. Wel heb ik een foto van ‘mijn terras’ met winkeltje, alleen zitten we er (helaas) niet.

Analyse

Het gaat volgens mij direct al mis met de komende herinnering bij de beleving zelf, want een gebeurtenis gaat via mijn gedachten, emoties en gevoelens, checkt en passant mijn waarden en afhankelijk van de stemming en staat van zijn, ervaar ik mijn zogenaamde ‘objectieve’ belevenis. We vergeten vaak veel; de nadelen, de pijn, de precieze inhoud. ‘Behalve bij trauma’, deze herinneringen komen soms pas na jaren akelig precies naar boven, inclusief doorlopende herbelevingen.

Belevenissen met een sterke emotie, positief of negatief, blijven beter in ons geheugen gegrift en dan nog is het oppassen, want elke keer als een herinnering naar boven wordt gehaald, wordt deze onbewust ‘een beetje bewerkt’, voordat ze weer ‘opgeborgen’ wordt. ‘Waarschijnlijk was de keuze van een terras voor mij niet echt van diepgaand emotioneel belang’, overdenk ik. We rijden terug, Dick kijkt mij vanachter het stuur van zijn Mercedes 300 TE, S124/1986 even aan. Het lukt hem niet goed om een grijns te onderdrukken. ‘We delen jouw mooie wijn van 50 euro wel’, zegt hij toegeeflijk. Ik kies heel verstandig even voor de stilte. ‘Kijk, hier zagen we vorig jaar zweefvliegtuigen oefenen’, roept Dick enthousiast na een kwartiertje rijden. Ik knik aarzelend, ondertussen afwachtend waarmee mijn geheugen dit keer aan gaat komen.

Luistertip: Memories, Maroon5https://www.youtube.com/watch?v=SlPhMPnQ58k

Quote: wees mild voor je geheugen, want het is een klus om elke keer weer een herinnering op dezelfde manier te herinneren.

Het terras en de verwarring

Hier in Frankrijk in de Morvan is de vertraging pas echt goed ingezet. Het is drukkend warm en de zon geselt deze zomerse droge regio. Ik ben terecht gekomen in een prachtig glooiend landschap met bossen, meren en open velden. Alle dorpjes en gehuchtjes in de omgeving van Chelsey lijken verlaten. We wandelen alleen, fietsen alleen en in het meer toeristische Saulieu en omgeving heb je toch nog, heel aangenaam, alle ruimte op een terras in het hoogseizoen. Dit gebied heeft maar één kans om te overleven en dat is het toerisme, had ik tijdens een wandeling van de gids geleerd. Hij noemde het ‘een zoeken naar de delicate balans van genoeg en niet teveel toerisme’.

Café Parisien

De uitbater Olivier van café Parisien schudt ons dagelijks de hand bij ons ‘happy hour’ bezoek en verstrekt steevast als extraatje een schaaltje pinda’s. Mijn tapbiertje komt in een mooi bol glas. Als we bedient worden door de andere uitbater (naam onbekend bij ons) komt er geen schaaltje pinda’s en krijg ik het biertje in een fantasieloos recht glas. Tot mijn ongenoegen is mijn beheersing van de Franse taal niet toereikend om het mysterie van het bolle of rechte glas te achterhalen. Een gesprek hierover zou waarschijnlijk alleen tot meer verwarring leiden. Ik observeer dus extra goed als andere gasten hun bier- bestelling doen. Ik bestel strategisch een biertje uit de andere tapkraan, met helaas weer een recht glas als resultaat.

Franse uitspraak

Uiteindelijk stel ik mij kwetsbaar op en deel mijn uitdaging met mijn vriend Dick. Hij woont hier al een tijdje en vindt het een interessant vraagstuk. Zijn theorie is dat het woord van het bier Céres anders uitgesproken moet worden om een bol glas te verkrijgen. ‘Je moet zeggen CRS ipv Céres claimt Dick. Even later zitten we allebei wederom met een recht glas en zonder pinda’s. ‘Ik kom op het punt om in complottheorieën te gaan geloven’, zeg ik mismoedig tegen Dick. Hij loopt naar de bar om in zijn beste Frans te vragen, of het mogelijk is dat zijn vriend Antoine het biertje in een bol glas kan krijgen. ‘Wel lief van hem’, denk ik en besluit hem als stimulans te complimenteren met zijn ‘(school) Frans’. Pas op de terugreis enkele dagen later wordt het mysterie ter hoogte van Thionville opgelost. ‘Er zijn drie tapkranen’ legt Dick geduldig uit. De middelste geeft alleen tap water (een beetje vreemd), links zit Céres (spreek uit CRS) en rechts Féres (spreek uit FRS). Ik kijk hem vol ongeloof en verbazing aan, want wie noemt nu twee bieren dusdanig dat je het verschil bijna niet hoort bij het uitspreken?

Je parle un peu francais

Het valt mij vaker op dat Fransen zich niet goed kunnen inleven in het ‘toeristen Frans’. Zo bestelde ik een keer ‘un croissant au chocolat’. Ik werd aangestaard en moest de zin twee keer herhalen om mijn chocolade croissantje te verkrijgen. Later begreep ik dat het mijn ‘au’ blijkbaar klonk als ‘ou’. De winkeleigenaar hoorde dus: ‘een croissant of chocola, alstublieft‘.

Eigen regie

‘Laat ik het vooral bij mijzelf houden’, concludeerde ik en nam mij voor om de taalcursus Frans, (‘Babbel app’) met aandacht voor de uitspraak opnieuw te gaan volgen. Ik was er namelijk ook nog eens een tijdje geleden hoopvol lid van geworden. Alsof het zo moest zijn kwam nog geen minuut later dit bericht op mijn telefoonscherm binnen:

‘Review regularly to add vocab to your long-term memory’.

Luistertip: Dazed and confused, Led Zepplin (1969)https://www.youtube.com/watch?v=w772GXG5LnE

Fietsen Nederland-Frankrijk

Ik kijk naar de titel van deze column en krijg associaties met voetballen. Nederland-Frankrijk? Het klinkt als een wedstrijd en dat is het juist niet. Het is vrijdag als ik in Groningen in de ochtend met mijn vakantie fietsavontuur begin. Ik mag de tijd loslaten en fiets afspraakloos richting zuiden. Waar ik vandaag arriveer weet ik nog niet. De op- en neergaande pedalen bepalen het ritme van dit moment. Het zuiden is mijn kompas. ‘Dit is flow’, besef ik en geniet van de beweging, het buiten zijn, de vertraging en de natuur. Omdat alles tijdelijk is, verandert langzaamaan het gebied dat bij mij binnenkomt en fiets ik even later langs de drukke boomloze kale autosnelweg A28 tussen Meppel en Zwolle. Hier ben ik vaak met de auto langsgekomen en keek dan altijd even met verbazing opzij, waar naast de snelweg aan de oude weg meerdere huizen staan. Wonen hier echt mensen?

Bolhortensia

Nu fiets ik er pal langs en ervaar het indringende constante geluid van voorbijrazende auto’s, dat zo overheersend is dat je waarschijnlijk met stemverheffing moet spreken om elkaar te kunnen verstaan. ‘Wat een trieste plek om te wonen’, bepaal ik met overtuiging en constateer dat hier inderdaad wel mensen wonen. Waarschijnlijk waren zij er eerder dan de snelweg en kozen ooit ‘strijdlustig’ ervoor om te blijven. ‘Misschien heeft strijdlust plaats gemaakt voor berusting, of apathie’, bedenk ik mij.

In deze fantasieloze wereld, met een hoog sneuheidsgehalte, is zelfs nog geprobeerd om met schuttingen nog iets van een privé omgeving te scheppen. En ja hoor, ze staan er weer, de kneuterige oer-‘Nederlandse’ foute bolhortensia’s die zo onverwoestbaar fijn gaan op terrassen, balkons en tuinen. Deze makkelijke plant die het altijd doet, ook bij gebrek aan aandacht. Ik trap snel door om de ‘knoop in mijn maag’ op te lossen, verbaast dat deze omgeving zo sterk mijn stemming kan beïnvloeden.

Hotel

Ondanks dat ik toch een redelijke fietsconditie heb, vertelt mijn lichaam mij dat het genoeg voor vandaag is geweest. ‘Waarschijnlijk speelt de temperatuur van ruim boven de 30 C hierbij ook een rol’, besef ik en voel nu pas dat ik een behoorlijke waterinname achterstand heb opgebouwd. Mijn mindset past zich ook direct aan en ‘we’ besluiten om vandaag niet te kamperen, of een ‘vrienden op de fiets’ overnachting proberen te boeken. Zij houden toch niet van lastminute fietsers en ik hou niet van vooruitplannen. Even later zie ik het kolossale en imposante van der Valk hotel Zwolle voor mij opdoemen. Ik besluit ter plekke om daar de nacht door te brengen. Ik heb geluk en boek de laatste beschikbare luxueuze ruime kamer bij de vriendelijke baliemedewerkster. Bij een koel biertje kijk ik even later uit over het ruime terras en zie links, rechts en voor mij keurige rijen bolhortensia’s. De variatie in kleuren pogen nog iets van creativiteit mee te geven.

Ik bedenk mij dat dit ook de van der Valk Maastricht had kunnen zijn, of die in Antwerpen, of het maakt ook niet uit welke vestiging en waar; het concept is namelijk overal gelijk. ‘Je weet in ieder geval wat je krijgt’, en dat is soms ook wel makkelijk’, geef ik voor mijzelf toe.

Hortensia als Metafoor

Om mij heen zitten meerdere fietsers en andere toeristen en allemaal willen we genieten, ontspannen, een leuke vakantie. ‘Eigenlijk ben ik zelf ook een bol hortensia’, filosofeer ik en constateer dat er helemaal niets mis is met de bloemenstruik zelf. Ik bestel nog een biertje en geniet toch maar van de kleurschakeringen.

Luistertip: kiss from a rose, Sealhttps://www.youtube.com/watch?v=3-Yh6rnOchs

Quote: als ik minder oordeel, zie ik meer